رضا شاه پهلوی - ایران نوین
| درگاه انقلاب مشروطه | درگاه رضا شاه پهلوی | انقلاب مشروطه - یک پارچگی کشور ایران از سوی رضا خان سردار سپه وزیرجنگ |
ایران نوین با نام رضا شاه پهلوی عجین شده است، که با آن برنامه رفرم اجتماعی، سیاسی و اقتصادی که با آن از پرشیا ملت ایران ساخته شد. پایههای این برنامه، قانون اساسی مشروطه بود. آغاز این برنامه رفرم گسترده با کودتای سوم اسفند ۱۲۹۹ بود. از فرمان مظفرالدین شاه تا کودتای سوم اسفند ماه، پانزده سال میگذشت. در این پانزده سال، ایران سه پادشاه از خانواده قاجار مغول بیگانه داشت که نزدیک به ۱۳۰ سال بر ایرانیان حکومت کردند، سی و سه کابینه ولی سه دوره قانونگذاری مجلس شورای ملی. در درازای این زمان ده سال مجلس شورای ملی بسته بود و در پنج سالی که مجلس شورای ملی باز بود تنها ۸۲ قانون به تصویب رسید.
از فرمان مشروطه تا کودتای سوم اسفند ماه ۱۲۹۹
با نیرنگهای محمدعلی شاه و دولت روسیه که دشمن مشروطه بودند در روز ۲ تیر ماه ۱۲۸۷ به فرمان محمدعلی شاه کلنل لیاخوف روسی مجلس شورای ملی را به توپ بست و مشروطه در سراسر ایران بجز تبریز برچیده شد. از این روز که آغاز استبداد صغیر نامیده میشود تا فتح تهران به دست مشروطهخواهان گیلان و اسپهان در ۲۵ تیر ماه ۱۲۸۸ یک سال و چند هفته پس از به توپ بستن مجلس شورای ملی، سرانجام ننگ کشور ایران محمدعلی شاه به سفارت روسیه پناهنده شد و پسر خردسالش احمد میرزا به نایب السلطنگی عضدالدوله رییس ایل مغول قاجار شاه شد.
مجلس شورای ملی دوره قانونگذاری دوم در روز ۲۴ آبان ماه ۱۲۸۸ برگزار شد. کشور ایران که بر اساس قرارداد ۱۹۰۷ بین انگلیس و روسیه به دو بخش تقسیم شدهبود، با التیماتوم تاریخی روسیه اشغال شد. این اشغال از آنجا سرچشمه گرفت که مجلس شورای ملی برای بنیان سیستم مالی و مالیاتی برای ایران و برچیدن مستوفی گری و (سردسته مستوفیان مصدق مستوفی خراسان خون گریست. کریر مصدق که میخواست مستوفی اول بشود با مشروطه از بین رفت) از ایران مورگان شوستر امریکایی را به ایران دعوت کرد. شوستر با دگرگون ساختن سیستم مالی ایران و بهبود وضع گمرکات و مالیه و مالیات قاجاریان و دولت روسیه را آشفته کرد و آنان که این استخدام از سوی مجلس شورای ملی را خلاف پروژههای استعماری خود می دیدند، برآن شدند که دولت روسیه به دولت ایران التیماتوم چهل و هشت ساعته بدهد که مورگان شوستر باید از ایران بیرون برود. روز ۹ آذر ماه ۱۲۹۰ ارتش روسیه استان گیلان را اشغال کرد. ۷ دی ۱۲۹۰ قوای روسیه تهران را نیز اشغال نظامی کرد و سه سال مجلس شورای ملی بسته ماند.
مجلس شورای ملی دوره قانونگذاری سوم در روز ۱۴ آذر ماه ۱۲۹۳ گشایش یافت پس از یازده ماه در آبان ماه ۱۲۹۴. جنگ جهانی اول روی داد و ایران از سوی ارتش روسیه و ارتش انگلیس اشغال نظامی شد و کارزار سه ارتش عثمانی، انگلیس و روسیه شد و مجلس شورای ملی برای شش سال بسته ماند.. تا اینکه در نبودن مجلس شورای ملی در امرداد ماه ۱۲۹۸ وثوق الدوله نخست وزیر قاجار با دو تن دیگر از وزیرانش که نزدیکانش نیز بودند، قرارداد ۱۹۱۹ را بست و کشور ایران تحت الحمایه کشور انگلیس شد. یعنی این سه تن قاجاری کشور ایران را فروختند. یعنی در پانزده سال نخست نزدیک به ده سال مجلس شورای ملی بسته ماند.
پالویچ تاریخ نگار روسی درباره وضع ایران مینویسد در سالهای پیش از ۱۹۱۸ برابر با ۱۲۹۷در ایران همه آسیبهای رژیم فئودالیته که با سلطنت استبدادی قاجار پرده پوشی شده بود، با مشروطه آشکار شد. این آسیبها بهم ریختگی بیش از اندازه دستگاههای دولتی، عدم تمرکز که ناشی از آزادی بی اندازه و خود مختاری فئودالها، نبودن ارتش برای سرکوبی خانهای یاغی و روسای سرکش و جلوگیری از تهاجمات خارجی که با رضایت طبقه فئودال به کشور ایران انجام میگرفت، نیاز مالی دولت و تودههای بزرگ شهر و ده که در نتیجه زورگویی مالکان و مامورین مستوفیان برای جمع آوری بدون کنترل مالیاتها در بند بودند، نبودن عدالت و غیره.... یعنی در درازای ۱۳۴ سال سلطنت قاجار ایران و مردم ایران در چنین تنگنایی قرارداشت که سر به انقلاب مشروطه برآورد. تا این زمان ۸۲ قانون از مجلس شورای ملی گذشته بود.
در درازای این زمان در گوشه و کنار کشور ایران خائنین سر به گردنکشی برداشتند و برای خود هر یک حکومتی همان حکومت ملوک الطوایفی با پشتیبانی استعمار براه انداخته بودند. در آستانه یورش میرزا کوچک خان با ارتش روسیه به تهران، میهن پرستان سرتیپ رضا خان و سید ضیاالدین طباطبایی و دیگران کمیته آهن را برپا ساختند و برنامه کودتایی را ریختند و شب دوم به سوم اسفند ماه ۱۲۹۹ به تهران تاختند و استقلال کشور ایران و تمامیت ارضی ایران را بازگرداندند.
از کودتای سوم اسفند تا تاجگذاری رضا شاه پهلوی
با کودتای سوم اسفند فتح الله اکبر سپهدار رشتی برکنار شد و سید ضیا طباطبایی به نخست وزیری برگزیده شد. سید ضیا نخستین نخست وزیر بود که کوشش کرد که قدرت قاجاریان را بشکند و چپاول ایران را متوقف سازد با موج دستگیریهای خانواده قاجار نزدیکان دربار بیش از ۲۰۰ تن زمینداران بزرگ و زندانی کردن آنان. سید ضیا گفت که اینان زمانی آزاد میشوند که مالیات بپردازند، هر خانواده قاجار می بایستی ۴ میلیون تومان بپردازند و با این مالیات میباید داراییهایی که غیرقانونی برای خود جمع آوری کرده بودند را به دولت ایران پس دهند. پس از چند ماهی، فشار سیاسی این قاجاریان بر احمد شاه چنان افزایش یافت که احمد شاه سید ضیا را بر کنار کرد و احمد قوام السلطنه را از زندان بیرون آورد و فرمان نخست وزیری وی را داد. این کودتا از دیدگاه سیاسی دنبالهای دیگر پیدا نمیکرد اگر سید ضیا سرتیپ رضا خان را به وزارت جنگ نمیگمارد.
همه قاجاریان از زندان آزاد شدند و احمد قوام السلطنه به همان شیوه کهن قاجار به نخست وزیری پرداخت همانند ۳۳ کابینه پیشتر از کابینه وی. در مجلس شورای ملی دوره چهارم قانونگذاری، پنج کابینه و سه نخست وزیر که به تناوب روی کار آمدند، احمد قوام السلطنه، حسن پیرنیا مشیرالدوله، احمد قوام السلطنه، حسن مستوفی مستوفی الممالک و حسن پیرنیا مشیرالدوله. رضا خان وزیر جنگ و سردار سپه در همه این کابینهها تنها وزیر بود که ماند. رضا خان وزیر جنگ از نیروهای پراکنده قزاقها، ژندارمها و پلیس جنوب یک ارتش یکپارچه ساخت و با سرکوب کردن جنبشهای جدایی خواهی در سراسر کشور ایران در شمال ایران میرزا کوچک خان، در غرب اسماعیل آقا نامی به سیمقو، در خراسان لاهوتی و کلنل پسیان، در فارس قشقاییها و در بلوچستان آرامش و امنیت و یکپارچگی کشور را برگرداند. رضا خان وزیر جنگ که پیروزمندانه در کار خود پیش میرفت، توانست در درازای دو سال ارتش یک پارچهای بسازد که ۳۳ وزیر جنگ پیش از رضا خان نتوانستند انجام دهند. رضا خان وزیر جنگ و سردار سپه همه نغمههای جدایی خواهی در ایران را سرکوب کرد که ۳۳ نخست وزیر پیش از او نتوانستند آن را به انجام برسانند.
این پیروزگریها که رضا خان وزیر جنگ و سردار سپه با شایستگی خود به دست آورد، زمینه این شد که احمد شاه در آبان ماه ۱۳۰۴ فرمان نخست وزیری رضا خان وزیر جنگ را داد. با این فرمان برای نخستین بار نخست وزیری برگزیده شد که از قاجاریان نبود. با نخست وزیری رضا خان، احمد شاه با سیاست در ایران بدرود گفت و فرانسه را به عنوان میهن خود برگزید و وظایف پادشاهی خود را به برادرش محمد حسن میرزا داد و وی را نایب السلطنه خواند که خلاف قانون اساسی مشروطه است.
رضا خان نخست وزیر و وزیر جنگ با همکاری نمایندگان مجلس دوره پنجم قانونگذاری، قوانین بسیاری را برای بنیان ایران نوین و رفاه و آسایش مردم ایران به تصویب رساند. این قوانینی بود که نویسندگان قانون اساسی مشروطه برای ایران در سر داشتند ولی با پیوسته بستن مجلس شورای ملی و روی کار آمدن کابینههای گوناگون، و اشغال ایران از سوی ارتش روسیه و انگلیس و هم چنین به سبب گرایش نداشتن قاجاریان در بوجود آمدن تغییرات اجتماعی و در رفاه و آرامش زندگی کردن مردم ایران، قانونی در این باره نوشته نشد و قانونی به اجرا نیامد.
از انقلاب مشروطه در سال ۱۲۸۵ خورشیدی، ملت ایران دارای قانون اساسی شد ولی این به آن مفهوم نیست که حقوقی که آن قانون برای ملت تعیین کرده، ملت از آن برخوردار شدند و در پناه آن قرار گرفتند. با وجود انقلاب مشروطه در ایران خواستهای ملت ایران که در قانون اساسی مشروطه به نوشتار آمده بود از به عمل درآمدن بسیار دور بود. گذرگاه مشروطه تا به نخست وزیری رضا خان پهلوی راهی سنگلاخ و پر از پستی و بلندی بود. رضا خان پهلوی نخست وزیر و وزیر جنگ و فرمانده کل قوا، اساس مشروطیت ایران را هستی بخشید و مشروطیت را به دستمایهها و افزارگان مدرن آراستند و بنای حقوقی قانون اساسی مشروطه را برای بهره برداری فراگیر و درست نسلهای آینده ایران پایدار ساختند. سرانجام مشروطه با نخست وزیری رضا خان پهلوی دوباره زنده شد.
نخستین قانون در راه بنیان ایران نوین، دگرگون ساختن تقویم تازی که بر پایه گردش ماه بود از میان برداشته شد و تقویم ایرانی جلالی با نام ماههای ایرانی و گردش خورشید جایگزین آن شد. این قانون برنامه ایران نوین شد که ایران دوباره ایران شود و به تاریخ کهن خود بازگردد. قانون دیگر قانون بنیانگذاری نخستین بانک ایرانی بانک پهلوی قشون بود که به بانک سپه تغییر نام داد و برای نخستین بار ایرانیان توانستند در یک بانک ایرانی حساب بازکنند و نه در بانک روسی و یا انگلیسی. سومین قانون، قانون سجل احوال بود که با آن مردم ایران هویت یافتند و قانون برداشتن فرنامهای توهین آمیز تازی قاجار به خرد مردم ایران با السلطنه، الدوله، الممالک، المُلک بود. قانون دیگر قانون انحصار قند و شکر و چای بود که با آن کشیدن راه آهن سراسری ایران سرمایه گذاری شد. با این قانون سنت کهن قاجاری که از بیگانگان وام گرفته شود شکسته شد. هم چنین سنت قاجاری که امتیاز به بیگانه بدهد تا پروژهای سرمایه گذاری شود نیز به پایان رسید. پروژه کشیدن راه آهن نخستین پروژهای بود که ایرانیان، خود آن را با پول خود به انجام رساندند. قانون بسیار مهم دیگر قانون نظام اجباری که با آن مردان ایران از تهی دست تا پولدار باید در کنار یکدیگر به کشور خدمت کنند.
رضا خان در درازای دو سال نخست وزیری خود، چهره ایران را بیش از ۳۳ نخست وزیری که پیش از او آمدند و رفتند دگرگون ساخت. رضا خان نخست وزیر، در کنار نخست وزیر بودن، وزیر جنگ نیز بود. با وزیر جنگ بودن، رضا خان پهلوی تمامیت ارضی کشور را فراهم ساخت. آخرین جنبش جدایی خواهی در خوزستان از سوی شیخ خزعل در خوزستان به پشتیبانی دولت انگلیس برپا شده بود که برای منطقه خوزستان خودمختاری بگیرد و شیخ نشینی مانند کویت یا دیگر شیخ نشینها در خلیج فارس برپا کند. رضا خان پهلوی نخست وزیر و وزیر جنگ و فرمانده کل قوا با چهار لشکر روانه خوزستان شدند. شیخ خزعل دریافت که با وجود پشتیبانی ارتش انگلیس نمیتواند با ارتش ایران به فرماندهی رضا خان پهلوی بجنگد و به پای رضا خان پهلوی نخست وزیر و وزیر جنگ افتاد و درخواست بخشش کرد. با سرکوب شیخ خزعل رضا خان نخست وزیر و وزیر جنگ به ایرانیان نشان داد که دولت انگلیس آن اندازه نفوذ در ایران دارد که دولت ایران پروانه آن را میدهد. با سرکوب شیخ خزعل، حکومت ایران استقلال خود را که قاجاریان در سال ۱۹۱۹ به انگلیس داده بودند را پس گرفت.
در درازای دو سال نخست وزیری رضا خان پهلوی، رستاخیزی در ایران بوجود آمد همانند زمانی که فرمان مشروطه در سال ۱۲۸۵ خورشیدی صادر شد. ایرانیان دریافتند که مردی از میان مردم ایران میتواند شاهنشاه بهتری باشد تا این قاجاریان بیگانه که بر ایران چنگ انداختهاند. زمانی که احمد شاه تلگرامی به مجلس شورای ملی و نخستوزیر فرستاد که میخواهد به ایران بازگردد، در سراسر ایران شورش برپا شد که احمد شاه پروانه ندارد که بازگردد و ایران را دوباره به آشوب بکشاند. برای ایرانیان آشکار بود که اگر مردی از میان مردم بتواند دولت بهتری در ایران برپا کند، میتواند حکومت بهتری را در ایران برقرار سازد. نمایندگان مجلس شورای ملی دوره قانونگذاری پنجم برآن شدند که سلسله قاجار مغول را در ایران منقرض کنند و حکومت موقتی را به رضا خان پهلوی مردی از میان مردم ایران بدهند. مجلس موسسان برای دگرگون ساختن چهار اصل متمم قانون اساسی مشروطه برگزار شد که در آن رضا شاه پهلوی شاهنشاه ایران شد و شاهنشاهی ایران به خاندان پهلوی از سوی ملت ایران داده شد.
نخستین تصمیم رضا شاه پهلوی برگزیدن محمدعلی فروغی به نخستوزیری بود.
شاهنشاهی رضا شاه پهلوی و بنیان ایران نوین
یک زوج ایرانی در دوره قاجار
ایران نوین و ملت ایران
۱ اردیبهشت ۱۳۰۵ نام دریاچه ارومیه به دریاچه رضاییه دگرگون شد.
۴ مهر ماه ۱۳۰۶ به فرمان اعلیحضرت رضا شاه پهلوی ۹۳ تن از کسانی که در کودتای سوم اسفند ۱۲۹۹ در گشودن و اشغال تهران علیه حمله میرزا کوچک خان و ارتش روسیه شرکت داشتند به دریافت نشان ویژه کودتای سوم اسفند سرافراز شدند و در درازای این زمان از کودتا به درجات بالاتر نایل آمدند. نام چند تن از این مردان میهن پرست امیر لشکر احمد آقاخان احمدی، سرتیپ مرتضی یزدان پناه، سرتیپ مخمد خان شاه بختی، سرتیپ فضل الله زاهدی، سرهنگ کریم بوذرجمهری، سرهنگ احمد نخجوان، سرهنگ دکتر هادی آتابای، سرهنگ محمد محتشمی، سرهنگ ایرج مطبوعی، سرهنگ رضا قلی امیر خسروی، نایب سرهنگ آذر برزین، سرهنگ شرف الدین میرزا قهرمانی.
۱۰ آبان ماه ۱۳۰۶ ایرانیانی که در کشور مصر زندگی میکردند، برای ابراز شاهدوستی و میهن پرستی خود، انجمنی به نام "انجمن پهلوی" بنیان نهادند. از سوی این انجمن یک دستگاه خودروی آمبولانس به شیر و خورشید سرخ ایران پیشکش کردند. هم چنین جعبهای طلایی آراسته به نگینهای گرانبها از سوی نماینده ایرانیان در مصر در شرفیابی به پیشگاه اعلیحضرت رضا شاه پیشکش گردید.
۲۵ آذر ماه ۱۳۰۶ در سالروز به تخت نشستن اعلیحضرت رضا شاه پهلوی هیات وزیران، فرماندهان ارتش، علما و بزرگان کشوری و لشکری و مدیران روزنامهها برای تهنیت به پیشگاه شاهانه بار یافتند.
۵ اردیبهشت ۱۳۰۷ سالروز الغای کاپیتولاسیون در آیین جشن ملی برپا شد مخبرالسلطنه هدایت نخست وزیر و موتمن الملک رییس مجلس شورای ملی درباره
رفرم کشاورزی و دامداری
نگاه کنید به قوانین کشاورزی مصوب مجلس شورای ملی پیشرفت کشاورزی و بهبود دامداری در ایران نوین یکی از نخستین کارهایی بود که اعلیحضرت رضا شاه پهلوی به آن پرداختند. اصلاح امور کشاورزی و پیشرفت و گسترش آن با فراخواندن کارشناسان کشاورزی و دام از خارج، دستآوردی شایان داشت برای نمونه در سال ۱۳۱۳ در سراسر کشور ۶۵٬۸۱۹ هکتار پنبه کشت شده بود ولی در سال ۱۳۱۶ به ۲۲۸٬۲۶۸ هکتار افزایش یافت. در سال ۱۳۱۷ و ۱۳۱۸ خورشیدی نیز از همچنان روند تولید پنبه افزایش یافت.
تولید چای ایران در سال ۱۳۱۰ در سراسر کشور ۱۶۰٬۰۰۰ کیلو بود و در سال ۱۳۱۶ بیش از ۹۰۰٬۰۰۰ کیلو چای در ایران تولید شد. افزون بر پیشرفت و افزایش کشت پنبه و چای، تولید چغندرقند، کنف و دیگر نیز گسترش یافته است.
برای آبیاری و بهرهبرداری از آب رودخانهها نیز گامهای بسیاری برداشته شده است که میتوان ساختن سد کارون و سد شاوور را نام برد. با کندن چاههای آرتزین و لاروبی قناتها و اجرای پروژههایی در این زمینه آبیاری زمینهای کشاورزی گسترش یافت.
از دیگر درخشان ترین کارهایی که یاری بزرگی در پیشرفت کشاورزی ایران نمود نگاهبانی از دامها و پیشگیری از بیماریهای دامی و تغییر نژاد آنهاست. در سال ۱۳۰۹ با بنیان بنگاه علمی برای بررسی بیماریهای دامی در حصارک نزدیک کرج، این بنگاه آغاز به بررسی گونههای بیماریهای بومی دام در ایران نمود و سرمها و مایههای ویژه را تولید کرد. در سال ۱۳۱۰ بنگاه حصارک برای واکسن به دام سه میلیون واکسن تولید کرد و در سال ۱۳۱۷ به ۵ میلیون افزایش یافت. از ارزنده ترین کارهای بنگاه از میان برداشتن طاعون گاوی در ایران بود. طاعون گاوی در سال ۱۳۱۱ از آذربایجان آغاز و کم کم تا تهران رسید و تنها با واکسنهای ویژه حصارک این بیماری خطرناک از میان رفت. در بخش اصلاح و تغییر نژاد نیز بنگاه علمی دیگری در حیدرآباد کرج بنیان شد که کار آن بررسی در نژاد دامهای کشور و تغییر آن است. در این بنگاه ۸۰۰ دام از نژادهای اصیل درجه یک دنیا وجود دارد که پیوسته بنگاه کوشش در آمیزش آنها با نژادهای بومی کشور و افزودن به شمار گلههای نژاده میباشند. .
بنیان آموزشگاههای کشاورزی به ویژه دانشکده کشاورزی و دام پزشکی که از بنگاههای نوین و بسیار سودبخش است سبب گسترش و پیشرفت کشاورزی در ایران شده است. این بنگاهها، هر سال گروهی را با تکنیکهای نوین کشاورزی آشنا میسازد و از آنان گروهی کارشناس آزموده برای بهبود کشاورزی ایران بیرون میدهد.
بنیان بانک کشاورزی، از میان برداشتن مالیاتهای ناجور، قانون آبادی و عمران کشور و از همه بالاتر آفرین گفتن های پیوسته اعلیحضرت رضا شاه بزرگ به برزگران از سازههای پیشرفت کشاورزی در ایران است.
رفرم سیستم قضایی و بنیان دادگستری
۲۳ دی ماه ۱۳۰۴ بخش نخست قانون مجازات عمومی دربرگیرنده ۱۶۹ ماده به تصویب مجلس شورای ملی رسید.[۱]
۷ بهمن ماه ۱۳۰۴ بخش دوم قانون مجازات عمومی در ۱۱ ماده به تصویب مجلس شورای ملی رسید.
۱۴ بهمن ماه ۱۳۰۴ قانون محاکمه انتظامی قضات به تصویب مجلس شورای ملی رسید. تا این زمان قانونی برای محاکمه قضات وجود نداشت و از این پس قضات اگر جرمی بکنند به دادگاههای انتظامی برده میشوند.[۲]
۲۱ بهمن ماه ۱۳۰۴ قانون اصلاح قانون ثبت اسناد و املاک تصویب شد.[۳]
۲۰ بهمن ماه ۱۳۰۵ فرمان اعلیحضرت رضا شاه برای اصلاح وضع دادگستری ایران صادر شد. علی اکبر داور وزیر عدلیه نوین، برای رفرم قوه قضاییه برگزیده و مخبرالسلطنه هدایت به ریاست دیوان عالی تمییز معرفی شد.
۲۷ بهمن ماه ۱۳۰۵ قانون اجازه اصلاح قوانین تشکیلات و محاکمات و استخدام عدلیه به وزیر فعلی عدلیه به تصویب رسید که علی اکبر داور وزیر عدلیه دادگستری مدرنی بر پایه قوانین مدرن مدنی و جزایی بنیان سازد تا جایگزین قوانین شرع در ایران بشود که برای ایرانیان و بیگانگان معتبر باشند و همگان در برابر آن قوانین یکسان جوابگو باشند. در این روز درباره این قانون در مجلس شورای ملی گفتگو شد.
۵ اردیبهشت ماه ۱۳۰۶ اعلیحضرت رضا شاه پهلوی فرمان الغای کاپیتولاسیون را صادر کردند. در این روز دادگستری نوین از سوی اعلیحضرت همایون رضا شاه پهلوی با بودن هیات وزیران و قضات والا رتبه و بزرگان کشوری در آیین ویژهای گشوده شد. دادگستری با سخنان شاهنشاه در این مراسم گشوده شد و فرمانهای قضات را شاهنشاه خود به آنان دادند. فرمان همایونی دایر بر الغای کاپیتولاسیون از سوی تیمورتاش وزیر دربار به آگاهی همگان رسانیده شد.
۲۸ خرداد ماه ۱۳۰۶ قانون تمدید قانون مصوب ۲۷ بهمنماه ۱۳۰۵ راجع به اختیارات وزیر فعلی عدلیه به مدت چهار ماه به تصویب مجلس شورای ملی رسید.
۲۷ تیر ماه ۱۳۰۷ قانون اصول تشکیلات عدلیه تصویب شد.
۳ امرداد ماه ۱۳۰۷ قانون مجازات اشخاصی که برای مال غیر تبانی مینمایند
۶ دی ماه ۱۳۰۷ قانون متمم قانون ثبت املاک از سوی مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۱ دی ماه ۱۳۰۷ قانون اصلاح بعضی از مواد قانون اصول محاکمات حقوقی راجع به موارد ارجاع دعاوی به محاکم شرع – مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۲۰ دی ماه ۱۳۰۷ قانون تشکیل و طرز رسیدگی دیوان جزای عمال دولت - مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۳ بهمن ماه ۱۳۰۷ قانون تشکیل دفاتر اسناد رسمی - مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۳ بهمن ماه ۱۳۰۷ قانون متمم قانون استخدام قضات و مستخدمین اداری وزارت عدلیه - مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۶ بهمن ماه ۱۳۰۷ قانون راجع به موارد تعلیق اجرای مجازات - مصوب مجلس شورای ملی
۱۶ بهمن ماه ۱۳۰۷ قانون راجع به محاکمه انتظامی - مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۹ اسفند ۱۳۰۷ قانون متمم قانون دیوان جزای عمال دولت - مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۵ فروردین ماه ۱۳۰۸ قانون مجازات راجع به انتقال مال غیر - مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۱ فروردین ماه ۱۳۰۸ قانون اصلاح قانون حکمیت - مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۰ اردیبهشت ماه ۱۳۰۸ قانون اجازه اجرای لوایح قانونی وزارت عدلیه پس از تصویب کمیسیون پارلمانی عدلیه اردیبهشت ۱۳۰۸
۳۱ اردیبهشت ماه ۱۳۰۸ قانون مجازات اشخاصی که مال غیر را به عوض مال خود معرفی مینمایند – مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۲ خرداد ماه ۱۳۰۸ قانون اصلاح قانون ثبت عمومی املاک و مرور زمان راجع به مدت اعتراض – مصوب مجلس شورای ملی
۱۱ خرداد ماه ۱۳۰۸ قانون تفسیر ماده هفتم قانون مجازات مرتکبین قاچاق راجع به قاچاق اسلحه – مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۴ خرداد ۱۳۰۸ قانون راجع به محاکم شرع – مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۱ تیر ۱۳۰۸ قانون مجازات اتباع خارجه که بدون تذکره یا با تذکره غیر مرتب وارد خاک ایران میشوند – مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۲۵ امرداد ۱۳۰۸ قانون تکمیل قانون استخدام قضات – مصوب مجلس شورای ملی
۳۰ آبان ۱۳۰۸ قانون اجازه متمم قانون جزای عمال دولت – مصوب مجلس شورای ملی
۲۱ بهمن ۱۳۰۸ قانون ثبت اسناد و املاک ۱۳۰۸ – مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۲۴ تیر ۱۳۰۹ قانون تعاونی قضایی – مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۴ مهر ۱۳۰۹ قانون تصدیق انحصار وراثت – مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۳ آبان ۱۳۰۹ قانون صلاحیت محاکم انتظامی – مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
۱۳ آبان ۱۳۰۹ قانون راجع به دعاوی بین اشخاص و دولت – مصوب مجلس شورای ملی کمیسیون عدلیه
علی اکبر داور در دوران وزارت عدلیه بیش از ۱۲۰ لایحه قانونی نوشت و به مجلس شورای ملی داد که پس از تصویب پایه کارهای دادگستری قرار گرفت.
فرمان الغای کاپیتولاسیون ۵ اردیبهشت ۱۳۰۶
علی اکبر داور وزیر دادگستری
رفرم سیستم آموزش و پرورش
۶ اسفند ۱۳۰۴ شمار دانشجویان مدرسههای عالی در کشور به ۳۰۱ تن رسید.
وزارت معارف به آگاهی رساند که در سال ۱۳۰۵ مدرسه تجارت بنیاد شده است و به گروه مدرسههای عالی ایران پیوست.
۱۴ اردیبهشت ماه ۱۳۰۶ قانون اعتبار برای تشکیل مدارس ابتدایی و تعلیمات عمومی تصویب شد.
۱ خرداد ماه ۱۳۰۷ قانون اعزام محصل به خارجه تصویب شد که ۱۳۵ تن دانشجو از تهران و شهرستانها برای رساگرداندن تحصیلات خود در رشتههایی که از سوی دولت تعیین میشود تا نیازهای فنی و علمی کشور را برآورد به خارج فرستاده شوند.
۹ تیر ماه ۱۳۰۸ قانون اجازه استخدام دوازده نفر معلم فرانسوی برای تکمیل و اصلاح مدارس متوسطه مرکز و ولایات
۲۱ آذر ۱۳۰۸ قانون طرز اعطای کمک خرج به محصلین دارالمعلمین عالی و ترتیب استخدام آنها پس از فراغت از تحصیل تصویب شد
مردان ایران کلاه پهلوی بر سر و کُت و شلوار بر تن میکنند
نخستین گروه دانشجویان پیش از پرواز به اروپا شرفیاب شدند ۱۲ مهر ماه ۱۳۰۷
دبیرستان نیز گشوده شد
رفرم اقتصادی
۷ اسفند ۱۳۰۴ ایران در سال ۱۹۲۵ میلادی برابر با ۱۳۰۴ خورشیدی ۳۵،۰۳۸،۰۰۰ بشکه نفت خام تولید کرد و ۱،۱۰۰،۰۰۰ لیره از نفت خام درآمد داشت.
۲۴ مهر ماه ۱۳۰۵ قانون منع خروج طلا و نقره از مرزهای ایران به تصویب مجلس شورای ملی رسید.[۴]
۱۰ آبان ماه ۱۳۰۵ قانون بنیان بانک رهنی ایران به تصویب رسید. این بانک پس از تصویب بانک دولتی که با قانون جداگانهای ایجاد میشود یکی از شعبههای آن بانک به شمار میآید.[۵]
۱۴ اردیبهشت ماه ۱۳۰۶ قانون اجازه تاسیس بانک ملی ایران به تصویب مجلس شورای ملی رسید و آرزوی دیرینه ایرانیان برای داشتن بانک ملی و جلوگیری از گرفتن وام از بیگانگان برآورده شد.
رضا خان نخست وزیر نمایشگاه کالای ایران را میگشاید ۱۳۰۲ خورشیدی
بانک پهلوی قشون بنیان شد
بنیان بانک ملی ایران آرزوی ملت ایران برآورده شد
- RezaShahBozorgOpeningBankMelli.jpg
اعلیحضرت همایون رضاشاه پهلوی در جشن باشکوهی بانک ملی ایران را میگشاید
فرهنگ و هنر ایران
۱۵ اسفند ۱۳۰۳ با برنامه ایران سازی نخست وزیر رضا خان قانون تعمیر آرامگاه فردوسی به تصویب مجلس شورای ملی رسید.
۱ بهمن ماه ۱۳۰۴ قانون ویژه سازی درآمد فروش تمبر فردوسی به بازسازی آرامگاه فردوسی تصویب شد. مجلس شورای ملی با این قانون به وزارت مالیه پروانه داد که از درآمد فروش تمبری که به نام فردوسی به چاپ خواهد رسید برای ساختن آرامگاه فردوسی ویژه سازد.[۶]
- - قانون راجع به حفظ آثار ملی – مصوب ۱۲ آبان ۱۳۰۹ مجلس شورای ملی
رضا شاه بزرگ استخوانهای کریم خان زند را از زیر پلههای کاخ گلستان بیرون آورد و در آیین با شکوهی در آرامگاه کریم خان به خاک سپرد.
کاخ گلستان، آغا محمد خان قاجار استخوانهای کریم خان را زیر این پلهها دفن کرد که هر روز از رویش رد بشود
رضا شاه بزرگ استخوانهای کریم خان زند را در ساختمانی که آرامگاه وی بود به خاک سپرد
آرامگاه کریم خان زند شیراز که پس از درگذشتش در آنجا به خاک سپرده شده بود
کریم خان زند پادشاه ایران
رضا شاه پهلوی آرامگاه فردوسی را میگشاید
ساختن سیستم بهداشت و درمان
۲۴ دی ماه ۱۳۰۴ قانون استخدام مسیو پاپاریان تبعه دولت ترکیه برای معلمی مدرسه دواسازی از فروردین ۱۳۰۴ به تصویب مجلس شورای ملی رسید.
۱۳ بهمن ماه ۱۳۰۵ از آنجا که بیماریهای فراگیر و ویروسی چون مالاریا، آبله، وبا، سالک، حصبه، تراخم، کچلی و دیگر بیماریها چون بیماریهای پوستی و مقاربتی در ایران غوغا میکرد و چیزی جلودار آن نبود با تصویب قانون تمرکز موسسات صحی مملکتی در اداره کل صحیه به فرمان اعلیحضرت وزارت بهداری بنیان شد و پزشکان خارجی به ایران فراخوانده شدند. آموزش بهداشت به مردم، بیمارستان سازی، بهداری در دستور دولت قرار میگیرد
۲۹ تیر ماه ۱۳۰۶ قانون پرداخت چهل هزار تومان برای فرستادن پزشک به شهرستانها و درمان رایگان تهیدستان تصویب شد.
۱۶ شهریور ماه ۱۳۰۶ قانون ویژه ساختن نود هزار تومان برای جلوگیری از وبا و دیگر بیماریهای واگیردار اپیدمی در سراسر ایران و گسترش انستیتو پاستور برای واکسن و سرم سازی تصویب شد.
۲۸ شهریور ماه ۱۳۰۶ قانون راجع به اجازهنامه طبابت تصویب شد.
۲۴ بهمن ۱۳۰۶ برای جلوگیری از بیماریها و برقراری بهداشت عمومی قانون خشکانیدن باتلاقهای شهریار و خوار به تصویب رسید.
- - قانون تجدید کنترات مادموازل دکتر پن متخصصه در امراض نسوان – مصوب ۲۸ شهریور ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
پای ساختهای کشور
۶ اردیبهشت ۱۳۰۵ نخستین تلگراف بی سیم به نام تلگراف بی سیم پهلوی به دست اعلیحضرت همایون رضا شاه پهلوی گشایش یافت و در نخستین تلگرامی که از این مرکز به همه مرکزهای تلگراف بی سیم گیتی فرستاده شد آغاز کار بی سیم پهلوی به آگاهی رسانده شد.
۳ دی ماه ۱۳۰۶ قانون کوتاه کردن زمان مناقصه ابزار و ساختمان ذوب آهن به تصویب رسید. ۱۱ دی ماه از سوی دولت آگهی مناقصه ذوب آهن در ایران به چاپ رسید. ۱۴ دی ماه از سوی وزارت خارجه آگهی مناقصه کارخانه ذوب آهن ایران در روزنامههای برجسته آلمان، فرانسه و انگلستان به چاپ رسید.
۱۵ آذر ماه ۱۳۰۷ سیم کشی خطوط تلگراف برای بلوجستان و در پی آن در ۱۱ دی ماه قانون پرداخت سیم کشی تلگراف خرم آباد و دزفول و هم چنین ۲۷ دی ماه قانون پرداخت سیم کشی سال ۱۳۰۸ به تصویب مجلس شورای ملی رسید.
۳ اردیبهشت ۱۳۰۸ قانونهای پرداخت سیم کشی خط مسجدسلیمان و ۱۹ اردیبهشت برای خرید کابل و سیمکشی خطوط اهواز و بساتین و خواف و کاریز تصویب شد.
- - قانون اجازه پرداخت شش هزار تومان اعتبار مصوب و منظور در بودجه ۱۳۰۸ وزارت پست و تلگراف برای کسر خرج و مخارج اعزام هیجده نفر محصل بیسیم و تلگرافچی – مصوب ۶ تیر ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه فروش اراضی اداره حمل و نقل سابق و تخصیص قیمت آن به تدارک طویله و تعمیرات ضروری پست و تلگراف و تلفن رشت – مصوب ۲۶ مهر ۱۳۰۹ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه تبدیل اراضی آغداش حاجیآقای دیلمقانی به املاک خالصه برای فرودگاه طیاره – مصوب ۲۷ مهر ۱۳۰۹ مجلس شورای ملی
- - قانون پانزده هزار تومان اعتبار برای ساختمان سد قزوین – مصوب ۱۲ خرداد ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
۲ اردیبهشت ۱۳۰۷ تصمیم راجع به ساختمان و ایجاد پل متحرک بر روی سفید رود از سوی مجلس شورای ملی گرفته شد که در آن وزارت فوائد عامه بایستی که از اعتبار راه سازی ناحیه گیلان بوسیله ایجاد و ساختمان پل متحرک بر روی سفید رود راه ما بین رشت و لاهیجان را تسطیح و تکمیل نماید. ۱۱ اردیبهشت ماه ۱۳۱۰ اعلیحضرت رضا شاه بزرگ در آیین باشکوهی پل متحرک سفیدرود را در شمال کشور گشودند.
کشیدن خیابانها و جادههای میان شهری
۱۶ امرداد ماه ۱۳۰۵ راه شوسه تهران - مازندران در آیین باشکوهی گشایش یافت.
۱۰ آبان ماه ۱۳۰۵ راه خرم آباد به خوزستان در آیین باشکوهی گشایش یافت.
- - قانون اجازه پرداخت دویست و چهل هزار تومان در وجه بلدیه تهران برای خیابانسازی – مصوب ۱۵ اردیبهشت ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
رضا شاه بزرگ پست و تلگراف را میگشاید ۶ اردیبهشت ۱۳۰۵
کشیدن خیابانها و جادهها
جاده چالوس کشیده میشود ۱۳۱۲ خورشیدی یادشان گرامی
راه آهن سراسری کشور
راه آهن سراسر ایران یکی از شاهکارهای بزرگ صنایع و ساختمانی این سده میباشد. درازای راه آهن سراسری بیش از ۱۳۹۴ کیلومتر میباشد و بیش از ۴۰۰۰ پل و ۲۲۴ تونل و ۹۰ دستگاه بنای ایستگاه ساخته شد که همه آنها بی اندازه باشکوه و زیبا میباشند. راه آهن قم - یزد و تهران - آذربایجان و خراسان - تهران بیش از ۷۵۰ کیلومتر است که در سال ۱۳۱۸ ساختن آن به پایان رسید و به راه آهن سراسری پیوست.
ساختمان راه آهن تهران
راه آهن تهران - تبریز
کارگران راه آهن زنجان - تبریز را میسازند
ایستگاه راهآهن زنجان
ایستگاه راهآهن تبریز و دانشجویان راهآهن ۱۳۰۸
راهآهن سراسری ایران
رفرم اجتماعی
۱۵ امرداد ماه ۱۳۰۶ تصویب نامه هیات وزیران درباره لباس همسان برای کارمندان دولت، کت و شلوار و کلاه پهلوی به همه وزارتخانهها بخشنامه شد.
۲۰ امرداد ۱۳۰۷ قانون نوین سجل احوال به تصویب مجلس شورای ملی رسید.
۶ دی ماه ۱۳۰۷ قانون متحدالشکل نمودن البسه اتباع ایران در داخله مملکتبه تصویب مجلس شورای ملی رسید.
ارتش شاهنشاهی ایران
۲۰ بهمن ماه ۱۳۰۴ قانون واگذاری حق انحصاری هواپیمایی به موسسه هواپیمایی یونکرس[۷] آلمان داده شد. این قانون دربرگیرنده ۱۲ ماده و یک تبصره بود که در زمان نخست وزیری اعلیحضرت نوشته شده بود.
۲۸ بهمن ماه ۱۳۰۴ بر پایه قانون قانون خدمت نظام اجباری دایره سربازگیری به نام دایره نظام اجباری به راه انداخته شد.
۵ شهریور ماه ۱۳۰۵ اعلیحضرت رضا شاه پهلوی از ادارهها و نوساخته شدههای قشون بازدید کردند و برای نیرومند ساختن و مدرن کردن قشون اوامری فرمودند.
۵ مهر ماه ۱۳۰۵ اعلیحضرت رضا شاه پهلوی به وزارت جنگ تشریف فرما شدند و ۵۰ تن از دانشجویانی که به اروپا فرستاده شده بودند به پیشگاه اعلیحضرت شرفیاب شدند و آنها را به دانش اندوزی و کسب مهارتهای نوین برانگیزاندند.
۲۶ مهر ماه ۱۳۰۵ اعلیحضرت رضا شاه پهلوی به مدرسه نظام رفتند و ۶۰ تن از فارغ التحصیلان گواهینامههای خود را از دست همایونی دریافت کردند. در روز ۲۸ مهرماه در پیشگاه اعلیحضرت رضا شاه پهلوی آیین جشن و نمایشهای نظامی از سوی لشکر مرکز در باغشاه برگزار شد و عملیات تمرینی و نمایشی نظامی در برابر همایونی اجرا شد.
۱۵ آبان ماه ۱۳۰۵ نخستین مجلس سربازگیری برای فراخوان مشمولان به خدمت زیر پرچم در تهران برگزار شد.
۲۱ آبان ماه ۱۳۰۵ اعلیحضرت رضا شاه برای بازدید از چگونگی پیشرفت اسلحههای قشون به قورخانه رفتند و پس از بازدید از بخشهای گوناگون آن برای گسترش کارخانه اسلحه سازی دستوراتی دادند.
۹ آذر ماه ۱۳۰۵ اعلیحضرت رضا شاه از یکانهای قشون در میدان مشق تهران سان دیدند و اسلحههای نوین یکانهای نظامی را بررسی کردند.
۲۴ اسفند ماه ۱۳۰۵ به فرمان اعلیحضرت رضا شاه، سرتیپ احمد نخجوان رییس اداره هواپیمایی قشون شد.
۴ مهر ماه ۱۳۰۶ به فرمان اعلیحضرت همایون رضا شاه، ۹۳ تن از افسرانی که در کودتای ۳ اسفند ماه ۱۲۹۹ زیر فرماندهی اعلیحضرت رضا شاه برای نگهبانی از حاکمیت و استقلال ملی شرکت داشتند و تهران را گشودند، به دریافت نشان ویژه کودتای سوم اسفند سرافراز شدند: امیر لشکر احمد آقا خان احمدی - سرتیپ فضل الله زاهدی - سرتیپ مرتضی یزدان پناه - سرتیپ محمد شاه بختی - سرهنگ کریم بوذرجمهری - سرهنگ احمد نخجوان - سرهنگ دکتر هادی آتابای - سرهنگ محمد محتشمی - سرهنگ ایرج مطبوعی - سرهنگ رضا قلی امیر خسروی - نایب سرهنگ آذر برزین - سرهنگ شرف الدین قهرمانی
۳۰ تیر ماه ۱۳۰۷ قانون محاکمات نظامی به تصویب کمیسیون عدلیه مجلس شورای ملی رسید.
ماموریتهای ارتش
۲ تیر ماه ۱۳۰۵ چهارده تن از گروهبانان هنگ مختلط آذر در شهر سلماس که با یکدیگر هم پیمان شده بودند با بیش از ۱۶۰ تن از نظامیان ساخلوی سلماس دست به شورش مسلحانه زدند و پس از یورش به اسلحه خانه هنگ و بدست اسلحههای زیاد، سرهنگ یوسف خان فرمانده پادگان سلماس را کشتند و سربازخانه و بسیاری از خانهها را چپاول کردند و پس از اشغال شهر سلماس روانه خوی شدند. روز پسین لشکر غرب یک ستون نظامی برای سرکوبی شورشیان سلماس فرستاد. ۴ تیرماه در زد و خورد خونینی که میان ستون نظامی و شورشیان سلماس درگرفت. شماری از یاغیان کشته و گروهی زخمی شدند. ۱۵۴ تن از ۱۸۰ تن نظامی گردنکش از بزه کاران اصلی شناخته شدند در دادگاه نظامی محکوم به آویخته شدن به دار گردیدند. ۱۵ تیرماه به فرمان اعلیحضرت رضا شاه، سرتیپ محمد حسین آیرم که شورش در حوزه فرماندهی او رخ داد، از فرماندهی لشکر شمال غرب برکنار شد و امیرلشکر احمد آقا خان احمدی به فرماندهی لشکر شمال غرب برگزیده شد.
نخستین هواپیمای یونکرس آلمانی برای نیروی هوایی خریده شد
سپهبد امیراحمدی
رضا شاه بزرگ اسلحههای ساخت ایران را میآزماید
ارتش شاهنشاهی ایران
سواره نظام ارتش شاهنشاهی ایران
پیاده نظام ارتش شاهنشاهی ایران
تهران پایتخت ایران
۲۴ مهر ماه ۱۳۰۵ اعلیحضرت رضا شاه پهلوی برای بازدید از کارهای عمران شهر تهران، سوار بر اسب از خیابانهای امیریه و میدان قزوین تا گلوبندک بازدید کردند.
بودجه کل کشور و درآمد نفت
| شماره ردیف | بودجه کشور به ریال | مخارج کشور به ریال | درآمد نفت به پوند انگلیسی | بشکه نفت فروخته شده |
|---|---|---|---|---|
| اسفند ماه ۱۳۰۶ | ۲۵،۸۰۲،۶۰۰ | |||
| اسفند ماه ۱۳۰۷ | ۳۴۹،۴۵۳،۰۰۰ | ۵۰۰،۰۰۰ | ۴۳،۴۶۱،۰۰۰ | |
| اسفند ماه ۱۳۰۸ | ۳۵۳،۳۷۵،۰۰۰ | ۴۲،۱۴۵،۰۰۰ | ۱،۴۰۰،۰۰۰ | |
| اسفند ماه ۱۳۰۹ | ۳۷۳،۲۹۹،۰۰۰ | ۱،۳۰۰،۰۰۰ | ۴۵،۸۳۳،۰۰۰ | |
| اسفند ماه ۱۳۱۰ | ۵۰۰،۱۰۰،۰۰۰ | ۱،۳۰۰،۰۰۰ | ۴۴،۳۷۶،۰۰۰ | |
| اسفند ماه ۱۳۱۱ | ۵۰۶،۹۱۲،۰۰۰ | ۵۰۶،۹۰۴،۰۰۰ | ۱،۵۰۰،۰۰۰ | ۴۹،۴۷۱،۰۰۰ |
| اسفند ماه ۱۳۱۲ | ۶۲۱،۴۱۳،۰۰۰ | ۶۲۱،۳۰۸،۰۰۰ | ۱،۸۰۰،۰۰۰ | ۵۴،۳۹۲،۰۰۰ |
| اسفند ماه ۱۳۱۳ | ۷۵۱،۱۲۳،۰۰۰ | ۷۵۰،۸۲۸،۰۰۰ | ۲،۲۰۰،۰۰۰ | ۵۷،۸۵۱،۰۰۰ |
| اسفند ماه ۱۳۱۴ | ۱،۴۵۸،۰۱۷،۰۰۰ | ۱،۴۵۸،۰۰۸،۰۰۰ | ۲،۲۰۰،۰۰۰ | ۵۷،۲۷۳،۰۰۰ |
سیاست خارجی
نگاه کنید به قوانین و قراردادهای بینالمللی مصوب مجلس شورای ملی
۱ اسفند ماه ۱۳۰۴ عهدنامه مرزی درباره استفاده از رودخانههای مرزی در درازای مرز ایران و شوروی از هریرود تا دریای خزر و یازده صورت مجلس و هفت قطعنامه میان ایران و شوروی در عشق آباد دستیه شد.
۱ اردیبهشت ماه ۱۳۰۵ موافقت نامه از میان برداشتن بهای روادید غیر مهاجری میان ایران و امریکا از سوی نمایندگان دو کشور در تهران دستیه شد.
۲ اردیبهشت ماه ۱۳۰۵ قرارداد دوستی و امنیت متقابل میان ایران، ترکیه و افغانستان بسته شد.
شوروی
۲۷ مهر ۱۳۰۶ قانون اجازه مبادله عهدنامه تامینیه و بی طرفی منعقده بین ایران و اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی
۳۰ مهر ۱۳۰۶ قانون اجازه مبادله قرارداد گمرکی منعقده بین ایران و اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی
۳۰ مهر ۱۳۰۶ قانون اجازه مبادله لایحه شیلات منعقده بین ایران و اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی
- - قانون اجازه مبادله قرارداد عبور و مرور سکنه قرای سرحدی ایران و انحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی - مصوب ۱۶ دی ۱۳۰۷ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله مقاولهنامه پستی منعقده بین ایران و اتحاد جماهیر شوروی - مصوب ۱۱ مهر ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله قرارداد اقامت و تجارت و بحرپیمایی منعقده بین ایران و جماهیر شوروی سوسیالیستی - مصوب ۱۰ اسفندماه ۱۳۱۰ مجلس شورای ملی
- - قانون تصویب قرارداد بازرگانی و بحرپیمایی منعقده بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت اتحاد جماهیر شوروی - مصوب ۱۵ فروردین ۱۳۱۹ مجلس شورای ملی
دیگر کشورها
- - قانون تصویب عهدنامه ودادیه و تامینیه منعقده بین دولتین ایران و افغانستان - مصوب ۸ خرداد ۱۳۰۷ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت و قرارداد تجارت منعقده بین دولتین ایران و لهستان - مصوب ۸ خرداد ۱۳۰۷ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله قرارداد موقتی منعقده بین دولتین ایران و اتریش - مصوب ۱۶ دی ۱۳۰۷ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله قرارداد موقتی منعقده بین دولتین ایران و چکسلواکی - مصوب ۱۶ دی ۱۳۰۷ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله قرارداد موقتی منعقده بین دولتین ایران و فرانسه - مصوب ۱۶ دی ۱۳۰۷ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله قرارداد موقتی منعقده بین دولتین ایران و بلژیک - مصوب ۲۰ دی ۱۳۰۷ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت و قرارداد اقامت و قرارداد تجارتی و گمرکی و بحر پیمایی منعقده بین دولتین ایران و آلمان - مصوب ۲۷ فروردین ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت و اقامت منعقده بین دولتین ایران و مصر - مصوب ۵ خرداد ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه و دادیه و تامینیه منعقده بین دولتین ایران و ترکیه - مصوب ۵ خرداد ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله قرارداد تجارتی و گمرکی و بحرپیمایی منعقده بین دولتین ایران و چکسلواکی – مصوب ۱۶ خرداد ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت منعقده بین دولتین ایران و سوئد - مصوب ۶ تیر ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - لایحه اجازه مبادله عهدنامه اقامت و تجارت و بحرپیمایی منعقده بین دولتین ایران و سوئد - مصوب ۶ تیر ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت منعقده بین دولتین ایران وبلژیک – مصوب ۶ تیر ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله قرارداد اقامت منعقده بین دولتین ایران و بلژیک – مصوب ۶ تیر ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله قرارداد نجارت و بحرپیمایی منعقده بین دولتین ایران و اتحاد اقتصاد بلژیک و لوکزامبورک - مصوب ۶ تیر ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت منعقده بین دولتین ایران و فرانسه - مصوب ۹ تیر ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت بین دولتین ایران و حجاز و نجد و ملحقات - مصوب ۱۹ دی ۱۳۰۸ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت منعقده بین دولتین ایران و ایتالیا - مصوب ۱۴ اردیبهشت ۱۳۰۹ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت منعقده بین دولتین ایران و هلند - مصوب ۱۴ اردیبهشت ۱۳۰۹ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت منعقده بین دولت ایران و لیتوانی - مصوب ۲۶ اسفندماه ۱۳۰۹ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت و قرارداد اقامت منعقده بین دولتین ایران و چکاسلولکی - مصوب ۲۶ اسفندماه ۱۳۰۹ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت منعقده بین دولتین ایران و لتونی - مصوب ۲۳ خردادماه ۱۳۱۰ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت و قرارداد اقامت و تجارت و بحرپیمایی بین دولتین ایران و یونان - مصوب ۱۰ اسفندماه ۱۳۱۰ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله قرارداد تعیین خط سرحدی ایران و ترکیه - مصوب ۵ خردادماه ۱۳۱۱ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت و تجارت و بحرپیمایی منعقده بین دولتین ایران و نروژ - مصوب ۱۷ خردادماه ۱۳۱۱ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه حکمیت و اصلاح و تسویه قضایی اختلافات بین ایران و ترکیه - مصوب ۲۴ خردادماه ۱۳۱۱ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت منعقده بین دولتین ایران و استونی - مصوب ۴ دیماه ۱۳۱۱ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامههای منعقده بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت جمهوری ترکیه - مصوب ۱۳ دیماه ۱۳۱۱ مجلس شورای ملی
- - قانون اجازه مبادله عهدنامه مودت منعقده بین دولتین ایران و فنلاند - مصوب ۱۳ دیماه ۱۳۱۱ مجلس شورای ملی
- - قانون تصویب عهدنامه عدم تعرض بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت پادشاهی افغانستان و دولت جمهوری ترکیه و دولت پادشاهی عراق - مصوب ۲۵ اسفند ۱۳۱۶ مجلس شورای ملی
- - قانون تصویب پیمان سعدآباد – مصوب ۲۵ اسفند ۱۳۱۶ مجلس شورای ملی
- - قانون تصویب عهدنامه سرحدی منعقد بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت پادشاهی عراق – مصوب ۲۵ اسفند ۱۳۱۶ مجلس شورای ملی
- - قانون تصویب عهدنامه مودت بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت پادشاهی عراق – مصوب ۲۵ اسفند ۱۳۱۶ مجلس شورای ملی
- - قانون تصویب عهدنامه مودت و حکمیت منعقده بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت پادشاهی مجارستان – مصوب ۲۵ اسفند ۱۳۱۶ مجلس شورای ملی
- - قانون تصویب عهدنامه دوستی منعقده بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت جمهوری متحده مکزیک – مصوب ۱۱ دی ۱۳۱۷ مجلس شورای ملی
- - قانون تصویب عهدنامه دوستی منعقده بین دولت شاهنشاهی و دولت جمهوری آرژانتین – مصوب ۱۱ دی ۱۳۱۷ مجلس شورای ملی
- - قانون تصویب قرارداد تقسیم آب رود هیرمند منعقده بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت پادشاهی افغانستان – مصوب ۱۸ اردیبهشت ۱۳۱۸ مجلس شورای ملی
انگلستان
کنوانسیونهای بین المللی
نگاه کنید به کنوانسیونهای بینالمللی امضا شده از سوی کشور ایران
منبع
- ↑ قانون مجازات عمومی قسمت اول
- ↑ قانون محاکمه انتظامی قضات
- ↑ قانون اصلاح قانون ثبت اسناد و املاک ۱۳۰۴
- ↑ قانون منع خروج طلا و نقره از سرحدات ۱۳۰۵
- ↑ قانون اجازه تاسیس موسسه رهنی از محل وجوه تقاعد
- ↑ قانون اجازه تخصیص عواید اضافی تمبر فردوسی برای ساختن مقبره فردوسی
- ↑ قانون واگذاری حق انحصاری هواپیمایی به موسسه هواپیمایی یونکرس