الگو:نوشتار برگزیده: تفاوت میان نسخه‌ها

از مشروطه
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۱۸۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<!-- در اینجا نوشتاری برگزیده از میان درونمایه وبگاه مشروطه می‌آید. -->
<!-- در اینجا نوشتاری برگزیده از میان درونمایه وبگاه مشروطه می‌آید. -->
<onlyinclude>
<onlyinclude>
*
*
[[پرونده:ShahanshahAryamehrShahbanouKakhJavananOpenning3Aban1345.jpg|thumb|left|170px|اعلیحضرتین کاخ جوانان در خیابان کورش کبیر را می‌گشایند]]
[[پرونده:ShahanshahSpeech23Esfand1346ZobehAhan2.mp4|thumb|left|240px|شاهنشاه کارخانه ذوب آهن آریامهر را بنیادمی‌کنند ۲۳ اسفند ۱۳۴۶ ]]
[[پرونده:ShahanshahAryamehrShahbanouKakhJavananOpenning3Aban1345b.jpg|thumb|left|160px|اعلیحضرتین کاخ جوانان را می گشایند ۳ آبان ۱۳۴۵]]
[[پرونده:ZohbeAhanAryamehrPlate1346.jpg|thumb|left|190px|لوحه بنیادگذاری ذوب آهن آریامهر]]
[[پرونده:AryamehrShahbanouKakhJavananAban2535a1.jpg|thumb|left|160px|ورود اعلیحضرتین به کاخ جوانان]]
[[پرونده:ShahanshahZobehAhanFoundation1346.jpg|thumb|left|190px|شاهنشاه لوحه یادبود کارخانه ذوب آهن را در دل خاک می‌نهند]]
[[پرونده:AryamehrShahbanouKakhJavananAban2535a.jpg|thumb|left|160px|]]
[[پرونده:ShahanshahShahbanouZobehAhan1346.jpg|thumb|left|190px|شاهنشاه و شهبانو با ریختن سکه‌های طلا پروانه بتون ریزی کوره بلند ذوب آهن را می دهند]]
[[پرونده:AryamehrShahbanouKakhJavananAban2535b.jpg|thumb|left|160px|]]
[[پرونده:AryamehrShahbanouKakhJavananAban2535d.jpg|thumb|left|160px|]]
[[پرونده:AryamehrShahbanouKakhJavananAban2535.jpg|thumb|left|160px|شاهنشاه آریامهر در پایان آیین کیک دهمین سالگشت بنیاد کاخ جوانان را بردیدند]]
[[پرونده:AryamehrShahbanouKakhJavananAban2535g.jpg|thumb|left|160px|]]


'''[[ذوب آهن آریامهر]]''' - در روز ۲۳ اسفند ماه ۱۳۴۶ اعلیحضرت همایون محمدرضا شاه پهلوی آریامهر شاهنشاه ایران با دست‌های خود نخستین لوحه زرین کارخانه ذوب آهن را درون جعبه‌ای در دل زمین جای دادند. بر روی لوحه زرین چنین نقش بسته بود:
به یاری ایزد توانا


'''[[کاخ جوانان]]'''
ما محمدرضا پهلوی آریامهر شاهنشاه ایران


در روز سوم آبان ماه ۱۳۴۵ ساعت ۱۶ و سی دقیقه، نخستین کاخ جوانان با ورود اعلیحضرت همایون محمدرضا شاه پهلوی و علیاحضرت شهبانو فرح پهلوی در جاده کورش کبیر (جاده قدیم شمیران) سه راه ضرابخانه گشایش یافت. کاخ جوانان به فرمان آریامهر شاهنشاه ایران برای بوجود آوردن مرکزی برای فعالیت‌های فرهنگی و هنری و اجتماعی جوانان ایران بنیاد نهاده شد.    این آیین با بودن نخست وزیر، رییس مجلس سنا، رییس مجلس شورای ملی، هیات دولت، شماری از نمایندگان سنا و شورا و بسیاری از پایوران کشوری، در سالن کاخ بزرگ جوانان پس از ورود اعلیحضرتین به سالن آغاز شد. ساختمان  « کاخ جوانان » در خیابان کورش کبیر یکی از باشکوه‌ترین و مجهزترین ساختمان‌های تهران به شمار می‌رود.
نخستین کارخانه ذوب آهن ایران را به نام آریامهر بنیاد نهادیم


نخست دکتر نهاوندی وزیر آبادانی و مسکن گزارشی رسا پیرامون ساختمان کاخ جوانان به آگاهی همایونی رسانید:
یکهزار و سیصد و چهل و شش خورشیدی


اعلیحضرتا
داشتن کارخانه ذوب آهن یکی از آرزوهای اعلیحضرت رضا شاه بزرگ بود زیرا که کارخانه ذوب آهن نخستین و بنیادی‌ترین گام در جهت گسترش پای‌ساخت‌های کشور ایران بود. از کشور ایران در درازای ۱۳۰ سال سلطنت بیگانه مغول قاجار بر کشور ایران، تنها ویرانه‌ای با بیمارهای گوناگون و مردمی بیسواد بر جای مانده بود. بیشتر مردم ایران کشاورزانی بودند که بر روی زمین‌هایی کار می‌کردند که خانواده قاجار مغول آن زمین‌های کشاورزی ایران را میان خود تقسیم کرده بودند و خود را مالکان بزرگ می‌نامیدند. این فئودال‌های قاجاری مالک زمین و جان رعیت‌ها یا برزگران ایرانی بودند. در چنین کشوری رضا شاه بزرگ نخستین شاهنشاه ایرانی، پس از حمله تازی با رای مردم ایران و تصویب مجلس شورای ملی، شاهنشاه ایران شد. همین مجلس شورای ملی، نمایندگان ملت ایران، سرانجام سلسله منفور مغول قاجار را منقرض کردند و پادشاهی را به رضا شاه پهلوی دادند و بنیاد ایران نوین آغاز گردید.


در روز چهاردهم امرداد ماه سال ۱۳۴۴ خورشیدی، شاهنشاه آریامهر بدین محل نزول اجلال فرمودند و پس از بازدید از قسمت‌های مختلف عمارت نیمه تمام و متروکی که وجود داشت، چنین امر و مقرر فرمودند که با تغییرات کلی و اساسی این ساختمان تبدیل به مرکزی برای فعالیت‌های فرهنگی و هنری و اجتماعی جوانان شود. بلافاصله نقشه‌های مقدماتی و اجرایی و طرح‌های مربوط به تجهیز و تزیین کاخ از طرف مهندسین مشاور تهیه شد و بعد از آنکه جزییات از شرف عرض گذشت و مورد تایید قرار گرفت اعتبار اجرای کار نیز ار بودجه [[برنامه عمرانی سوم]] کشور تامین گردید. پس از انجام مناقصه پیمانکار در تاریخ ۲۹ دی ماه ۱۳۴۴ انتخاب و بعد از بستن قراداد و تحویل و تجهیز کارگان، کارهای ساختمانی ار روز ۲۴ اسفند ماه ۱۳۴۴ که برابر با سالروز میلاد مسعود بنیانگذار ایران نوین [[رضا شاه پهلوی|اعلیحضرت رضا شاه پهلوی]] بود، آغز شد و در دهه سوم مهرماه ۱۳۴۴ نزدیک به هفت ماه به پایان رسید که اینک از نظر مبارک می‌گذرد. مساحت ساختمان اولیه که بکلی نقشه و مشخصات آن حتی در اسکلت موجود قبلی تغییر یافته است برابر با ۵٬۸۷۷ متر مربع است. علاوه بر این، برای ایجاد رختکن‌ها و تاسیسات فنی ۸۱۹ متر مربع ساختمان جدید در این محوطه بنا شده است. هم چنین عملیات تخریب و تغییر قسمت‌های زاید و پوشش رودخانه واقع میان این محوطه و ساختمان مجاور به مساحت ۹۸۰ متر مربع انجام یافته است. در باغ این کاخ استخر شنا با دستگاه‌های تصفیه و گرم کردن آب به روشی که مدت استفاده از آن را تا حتی طولانی تر نماید و نیز محوطه سازی و باغسازی کامل انجام یافته است.
۳ دی ماه ۱۳۰۶ قانون کوتاه کردن زمان مناقصه ابزار و ساختمان ذوب آهن  از مجلس شورای ملی گذشت. در روز ۱۱ دی ماه از سوی دولت آگهی مناقصه ذوب آهن در ایران چاپ شد. ۱۴ دی ماه از سوی وزارت خارجه آگهی مناقصه کارخانه ذوب آهن ایران در روزنامه‌های برجسته آلمان، فرانسه و انگلستان به چاپ رسید. پیش از این پروژه ذوب آهن و بنیاد کارخانه ذوب آهن در شمال کشور برای ساختن ریل راه‌آهن برنامه ریزی شده بود. این کار با تصویب ساختمان راه آهن میان خرمشهر و بندر خورموسی (بندر شاهپور) از سوی مجلس شورای ملی آغاز شد. از بودجه ۴،۵ میلیون تومانی که برای این کار ویژه شده بود، کارشناسان آلمانی استخدام شدند تا درباره ساخت و راه اندازی کارخانه  ذوب آهن در ایران بررسی‌های نیازین را انجام دهد. سرانجام پروژه ذوب آهن به پایان سال ۱۳۰۷ فراافکنده شد.


هزینه تکمیل و تغییر و تجهیز ساختمان قبلی و ایجاد ساختمان‌های جدید و استخر شنا و محوطه سازی و ساختمان و نصب پست ترانسفورماتور برق رویهم رفته برابر با ۲۹٬۲۵۰٬۰۰۰ ریال، هزینه تاسیسات استخر شنا ۱٬۹۰۰٬۰۰۰ ریاب و هزینه باغبانی و گلکاری ۴۶۰٬۰۰۰ ریال است که بدین ترتیب کل مخارج ساختمانی و تاسیساتی این کاخ ۳۸٬۳۴۷٬۰۰۰ ریال می‌گردد. مبلغ ۵٬۹۸۰٬۰۰۰ ریال نیز برای تهیه تجهیزات از قبیل مبل و اثاثیه، پرده، وسایل کامل کتابخانه و سالن‌های مختلف، چراغ‌ها، وسایل کامل آشپزخانه و رستوران، تاسیسات صوتی، موسیقی و دستگاه‌های تلویزیون و سینما و وسایل ورزش به مصرف رسیده است. به نحوی که این کاخ به محض افتتاح با کلیه وسایل آماده بهره برداری و استفاده خواهد بود.  
۲۱ آبان ماه ۱۳۱۶ نخستین قرارداد برای ساختن کارخانه ذوب آهن ایران در کرج با کمپانی دماگ - کروپ آلمان ، پس از سال‌ها بررسی و ارزیابی، موافقت نامه‌ای میان دولت شاهنشاهی ایران و کنسرسیوم آلمانی (دماگ - کروپ) برای ساختن دو کوره با تولید روزانه ۱۵۰ تن، کارخانه فولاد، یک دستگاه نورد، ... ، ریخته‌گری، ابزار آهن ورزیده یا آهن نرم چکش خورده، خرد کننده ذغال سنگ، یک نیروگاه، و صنعت‌های وابسته چون آهک، امونیا و بنزول، قیر، چدن بسته شد. و قرار بر این شد که در درازای سه سال ساختن کارخانه ذوب آهن پایان یابد و ۱۲۰۰ کارگر به استخدام کارخانه درآیند. کار از روی برنامه پیش می‌رفت، تا اینکه در سال ۱۳۲۰ هنگامی ارتش شوروی و انگلستان ایران را بمباران کردند و کشور را ایران به اشغال نظامی این دو کشور استعماری در آمد، هنوز کارخانه ذوب آهن ناتمام بود. این بدان معنا بود که همه پروژه کارخانه ذوب آهن به خطر افتاد، زیرا که پیوندها با آلمان بریده شد، که به نابودی پروژه انجامید. بخشی از ماشین‌های کارخانه ذوب آهن در کشتی‌هایی به سوی بندرهای کشور ایران در راه بودند که از سوی ارتش متفقین مصادره شد و بخشی دیگر در کشور آلمان ماند و زنگ زد و از میان رفت.  


چون بسیاری از عملیات ساختمانی این کاخ در زمینه تغییر و تکمیل بوده، اجازه می‌خواهد فقط به عنوان نمونه و معیار مقایسه به شرف عرض مبارک برساند که هزینه ساختمان‌های جدید با کلیه تجهیزات هر متر مربع ۳۴۰۰ ریال می‌باشد.
در روز ۳ شهریور ماه ۱۳۲۰ ارتش دو کشور استعمارگر شوروی و انگلستان شهرهای بی پدافند ایران را در شمال و جنوب ایران بمباران کردند و بسیاری از مردم ایران را کشتند و ویرانی های بسیار به بار آوردند و خاک ایران را اشغال کردند. استالین پافشاری کرد که رضا شاه بزرگ باید از ایران بیرون رود وگرنه شاهنشاهی را از ایران برخواهد انداخت. رضا شاه بزرگ در روز ۲۵ شهریور ماه ۱۳۲۰ کناره‌گیری خود را دستیه کرد و ولیعهد جوان ایران محمدرضا شاه پهلوی شاهنشاه ایران شد.  


در این کاخ علاوه بر تالار اجتماعات با گنجایش ۲۵۰ تن که برای نمایش فیلم و کنسرت‌های کوچک یا سخنرانی‌های فرهنگی و اجتماعی پیش بینی شده، تالار مخصوص و مجهز بیلیارد و پینگ پنگ، اتاق شطرنج، کتابخانه، تالار موسیقی، سالن‌های کوچک اجتماعات، قسمت اداری، رستوران، محل تماشای تلویزیون و استخر شنا با دوش، تجهیرات بهداشتی پیش بینی و با همه وسایل لازم ساخته و آماده شده است که از دیدگاه همایونی خواهد گذشت.  
۳۱ خرداد ماه ۱۳۴۴ اعلحضرت همایون محمدرضا شاه پهلوی و علیاحضرت شهبانو به دعوت هیات رییسه شورای عالی اتحاد جماهیر شوروی به مسکو پرواز کردند عباس آرام وزیر امور خارجه ایران و سفیر شوروی در تهران زمینه‌های سفر شاهنشاه آریامهر را به شوروی و گفتگوها برای بنیاد نهادن کارخانه ذوب آهن در ایران در برابر صادر کردن گاز به شوروی را فراهم ساخته بودند.  در فرودگاه مسکو آناستاس ایوانوویچ میکویان صدر هیات رییسه اتحاد جماهیر شوروی، الکسی کاسیگین، برژنف و دیگر بزرگان شوروی برای پیشباز شاهنشاه ایران و شهبانو در فرودگاه مسکو چشم به راه ورود اعلیحضرتین بودند.
۱۳ مهر ماه ۱۳۴۴ موافقت‌نامه ایران و شوروی درباره بنیاد کارخانه ذوب‌آهن و کارخانه‌های ماشین‌سازی و لوله‌کشی گاز و صادرات گاز نفت ایران به شوروی دستینه شد.


در تهیه وسایل و تجهیز کاخ حسب الامر مطاع مبارک نهایت دقت در استحکام و زیبایی قسمت‌های مختلف به کار رفته و تا حد امکان از تولیدات صنایع ملی استقاده شده است.
در روز ۲۳ اسفند ماه ۱۳۴۶ شاهنشاه آریامهر و علیاحضرت شهبانو فرح پهلوی برای بنیاد کارخانه ذوب آهن آریامهر ساعت ۹ بامداد به اسپهان وارد شدند و مورد پیشباز استاندار و سران و بزرگان قرارگرفتند. پس از اجرای آیین احترام نظامی و گزارش نظامی فرمانده توپخانه، مهندس همایونفر استاندار اسپهان گزارشی به پیشگاه اعلیحضرتین داد. نزدیک به ساعت ۹ و ۴۵ دقیقه شاهنشاه و شهبانو با هلیکوپتر از فرودگاه اسپهان پرواز کردند و در پهنه کارخانه در ۴۵ کیلومتری جاده اسپهان - شهر کرد در "ریزلنجان" فرود آمدند و مورد پیشباز نخست وزیر امیرعباس هویدا، مهندس ریاضی رییس مجلس شورای ملی، شریف امامی رییس مجلس سنا، وزیران، ژنرال‌های ارتش، نمایندگان دو مجلس و شماری از سران و بزرگان کشوری و لشکری و هزاران تن از اهالی ریزلنجان قرارگرفتند.  


اعلیحضرتا - برای جوانان کشور ما موجب یک سر بلندی بزرگ و فراموش نشدنی خواهد بود که به فرمان رهبر عالی قدر ایران که مظهر تاریخ پر افتخار گذشته و بنیانگذار آینده روشن و امیدبخش این سرزمین مقدس هستند، چنین مرکزی مجهز و زیبا برای آنان ساخته و آماده شده است. به ویژه که مراسم بازدید شاهانه و افتتاح کاخ جوانان مقارن روز فرخنده چهارم آبان و سالگرد میلاد شهریار جوان بخت ایران انجام می‌گیرد که همواره یکی از درخشان‌ترین و شورانگیزترین اعیاد میهنی و تاریخی ملت حق شناس و شرافتمند ایران بوده و خواهد بود. یقین است که در راه فراهم آوردن وسایل رفاه اجتماعی جوانان قدم‌های موثر و سریع دیگر برداشته خواهد شد و در عهد تحول و دگرگونی‌های شگرف اجتماعی و انسانی که به اراده خلل ناپذیر شاهنشاه آریامهر در میهن ما آغاز گردیده جوانان ایرانی از تاسیسات فرهنگی و اجتماعی و هنری که شایسته مقام بلند کشور و نیازمندهای آنان باشد برخوردار خواهند شد. اینک از پیشگاه مبارک استدعا دارد پس از آنکه دکتر غلامرضا نیک پی رییس هیات مدیره کاخ گزارشی درباره فعالیت‌های آینده آن به عرض رسانید، از قسمت‌های مخنلف کاخ جوانان بازدید فرموده در صورت استقرار رای مبارک اجازه بهره برداری از آن را صادر فرمایند. در این هنگام دکتر نیک پی وزیر مشاور که به سمت ریاست هیات مدیره کاخ جوانان برگزیده شده بود، گزارش جالب  توجهی پیرامون هدف‌های آینده و برگزاری سازمان داخلی کاخ جوانان به آگاهی همایونی رساند و افزود که کاخ جوانان از روز پنجم آبان مورد بهره برداری جوانان قرار خواهد گرفت. برنامه‌هایی که برای بالا بردن سطح اخلاق و دانش جوانان تهیه و تنظیم شده و هم چنین سازمان آینده این کاخ و برنامه‌های آن به دست خود جوانان اداره خواهد شد.  
نخست اعلیحضرتین از نمایشگاهی که در پهنه کارخانه برپاشده بود بازدید کردند. سپس اعلیحضرت همایون شاهنشاه آریامهر و علیاحضرت شهبانو به جای برنشاندن لوحه بنیادگذاری کارخانه ذوب آهن رفتند. دکتر عالیخانی وزیر اقتصاد و دکتر شیبانی مدیر عامل شرکت ملی ذوب آهن ایران گزارش‌هایی پیش از برنشاندن لوحه زرین کارخانه دادند. نخست دکتر عالیخانی وزیر اقتصاد در گزارش خود گفت: با پیدایش این واحد غول آسا نه تنها به نحو بی‌سابقه‌ای بر قدرت صنعتی و فنی کشور افزوده می‌شود، بلکه چهره مناطق مرکزی ایران دگرگونی فاحشی می‌یابد. به خاطر این طرح برنامه‌های زیرسازی عظیمی به صورت ساختمان سد شاه عباس کبیر - راه آهن اسپهان به یزد و کرمان - گسترش شبکه برق و غیره در سراسر این منطقه در دست اجراست. سپس مدیر عامل شرکت ذوب آهن ایران دکتر شیبانی نیز گزارشی به پیشگاه اعلیحضرتین داد و با گفتن رقم‌هایی، بزرگی این پروژه را یادآورشد : پهنه درونی کارخانه ۷۰۰ هکتار - حجم عملیات خاکریزی و خاک برداری بیش از ۱۴ میلیون متر مکعب - ساختمان‌های فلزی و آرماتور و فلزات گوناگون ۱۴۵۰۰۰ تن - ماشین آلات کارگذاشته بیش از ۸۰۰۰۰ تن - لوله کشی درون کارخانه ۱۴۳۰ کیلومتر - سیم کشی و کابل کشی درون کارخانه ۳۸۰۰ کیلومتر می‌باشد. با به راه افتادن کارخانه ذوب آهن بیش از ۲۴۰۰۰ تن به کار گماشته خواهند شد که از بیش از ۲۵۰۰ تن دانش‌آموختگان دانشگاه‌ها و ۱۶۰۰۰ تن تکنیسین و کارگر زبده و بیش از ۵۰۰۰ تن کارگار ساده خواهند بود.  


سپس چند بخش برنامه‌های هنری اجرا شد که ستوده شد. پس از پایان برنامه‌های هنری اعلیحضرتین از بخش‌های گوناگون کاخ بازدید فرمودند. در یکی از سالن‌ها کیک بزرگی از سوی جوانان هموند کاخ به مناسبت زادروز فرخنده شاهنشاه آریامهر آماده شده بود، در این سالن رضا گودرزی هموند هیات مدیره و مدیر عامل کاخ جوانان است به پیشگاه شاهنشاه آریامهر شناسانده شد. پس از بازدیدها، مهندس منقح مهندس مشاور ساختمان و سایر مهندسین و سراحان کاخ جوانان به پیشگاه شاهنشاه معرفی شدند و شاهنشاه آریامهر به هر یک ابراز مهربانی فرمودند. در پایان مهندس مرتضی ارجمند مدیر عامل سازمان مسکن که در انجام طرح ساختمان کاخ جوانان و شتاب در بنای آن کوشش و مراقبت کامل و فوق العاده به عمل آورده بود، از سوی دکتر نهاوندی به پیشگاه شاهنشاه معرفی شد.  
پس از شنیدن گزارش‌ها شاهنشاه با دست‌های خود نخستین لوحه زرین بنیادگذاری کارخانه ذوب آهن را در درون جعبه‌ای در دل زمین جای دادند و در جایگاه ویژه برنشاندند. بر روی لوحه زرین چنین نقش بسته بود:


شاهنشاه پیش از ترک کاخ جوانان خرسندی خود را به دکتر نهاوندی وزیر آبادانی و مسکن ابراز نمودند و فرمودند که به همه کسانی که در این امر همکاری کرده‌اند و از روی علاقه و صمیمیت کار کرده‌اند مراتب خرسندی همایونی ابلاغ شود.
به یاری ایزد توانا


'''بازدید اعلیحضرتین در دهمین سالگشت بنیاد کاخ جوانان''' - ۳ آبان ماه ۲۵۳۵ شاهنشاه آریامهر و علیاحضرت شهبانو پس از نیمروز از کارهای هموندان کاخ‌های جوانان سراسر کشور دیدن کردند. اعلیحضرتین پس از دیدار از نمایشگاه فرتورهای کارهای کاخ‌های جوانان، به تالار اجتماعات کاخ تشریف‌فرما شدند. در این‌جا غلامرضا نیک پی رئیس هیأت مدیره کاخ‌های جوانان کشور گزارشی از کارهای ده‌ساله کاخ‌های جوانان به آگاهی رسانید. شهردار گفت: این کاخ با این منظور عالی تأسیس شد تا محیطی مناسب برای پرورش ذوق و استعدادها و زمینه‌ای جهت تقویت نیروی فکری جوانان کشور بوجود آورد و ضمناً فعالیت‌های فوق برنامه دانشگاهی را تکمیل نماید. استقبال جوانان چنان بارز بوده که شعب کاخ یکی بعد از دیگری در شهرهای رضاییه، تبریز، رشت، ساری، اصفهان، سنندج و هفت شعبه در جنوب تهران در مدت زمان کوتاهی تأسیس شد. افزون بر این، دو شبانه‌روزی برای دانشجویان شهرستانی در تهران و دو شبانه‌روزی در کرمان و دو اردوگاه در شمال دایر گردید. پس از گزارش رئیس هیأت مدیره کاخ جوانان به نمایندگی از سوی ۲۱ شعبه و بیش از ۲۰ هزار نفر هموند شاخه های کاخ جوانان برای عرض سپاس از رهبر بزرگ ایران لوحه‌ای را که از پولاد با خطوط زرین تدارک دیده شده بود، به مناسبت دهمین سال تأسیس کاخ جوانان که مصادف با پنجاهمین سال فرخنده شاهنشاهی پهلوی است، به پیشگاه شاهنشاه آریامهر فراداشته شد. پس از فراداشت لوحه به پیشگاه شاهنشاه آریامهر، ارکستر کاخ مرکزی جوانان چند برنامه هنری اجرا کردند. آنگاه هنگامی که هموندان کاخ مرکزی جوانان اعلیحضرتین را در میان گرفته و شدیداً ابراز احساسات می‌کردند، شاهنشاه آریامهر خود کیک دهمین سال بنیاد نهادن کاخ جوانان را بریدند. در پایان این آیین اعلیحضرتین در میان پسواز بسیار گرم جوانان، کاخ مرکزی جوانان را ترک فرمودند. نخست‌وزیر، رؤسای دو مجلس، مدیر عامل و رئیس هیأت مدیره شرکت ملی نفت ایران، وزیران آموزش و پرورش، علوم و آموزش عالی و شماری دیگر از بلندپایگان مملکتی سرافرازی بودن در این آیین را داشتند.
ما محمدرضا پهلوی آریامهر شاهنشاه ایران
 
نخستین کارخانه ذوب آهن ایران را به نام آریامهر بنیاد نهادیم
 
یکهزار و سیصد و چهل و شش خورشیدی
 
سرانجام شاهنشاه یکی از آرمان‌های ملی و آرزوهای دیرین هر ایرانی را جامه عمل پوشاندند. در این روز بزرگترین گام برای صنعتی کردن کشور برداشته شد که سرافرازی و سربلندی هر ایرانی را دربردارد. آنگاه شاهنشاه آریامهر پروانه بتون‌ریزی در جای بنای کوره بزرگ ذوب آهن را دادند. در این زمان اشک از چشمان باشندگان سرازیر شد. شاهنشاه و شهبانو با ریختن سکه‌های زر و سیم در جای کوره بلند ذوب آهن بیاناتی ایراد فرمودند:
 
امروز برای ملت ایران روز مبارک و میمونی است، زیرا یکی از آرزوهای دیرین ملی، به خواست خداوند متعال برآورده شده است. استقلال ما در صنایع توام است با استقلال ما در سیاست. ما مشغول پی ریزی پایه‌های استقلال صنعتی کشور هستیم و ذوب آهن که رشته وسیعی از صنایع فلزی است، استقلال ما را تا درجه زیادی تامین می‌کند. صنایع پتروشیمی، ماشین سازی و آلومینیوم نیز به مقدار وسیعی وسایل پیشرفت و ترقی این مملکت را فراهم خواهد کرد. مژده دیگری که باید به ملت ایران بدهیم وجود معادن مس است که به مقدار قابل توجه و مننابهی در ایران موجود است.


</onlyinclude>
</onlyinclude>


[[رده:مشروطه:صفحه اصلی]]
[[رده:مشروطه:صفحه اصلی]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۵ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۲۰:۴۱


شاهنشاه کارخانه ذوب آهن آریامهر را بنیادمی‌کنند ۲۳ اسفند ۱۳۴۶
لوحه بنیادگذاری ذوب آهن آریامهر
شاهنشاه لوحه یادبود کارخانه ذوب آهن را در دل خاک می‌نهند
شاهنشاه و شهبانو با ریختن سکه‌های طلا پروانه بتون ریزی کوره بلند ذوب آهن را می دهند

ذوب آهن آریامهر - در روز ۲۳ اسفند ماه ۱۳۴۶ اعلیحضرت همایون محمدرضا شاه پهلوی آریامهر شاهنشاه ایران با دست‌های خود نخستین لوحه زرین کارخانه ذوب آهن را درون جعبه‌ای در دل زمین جای دادند. بر روی لوحه زرین چنین نقش بسته بود:

به یاری ایزد توانا

ما محمدرضا پهلوی آریامهر شاهنشاه ایران

نخستین کارخانه ذوب آهن ایران را به نام آریامهر بنیاد نهادیم

یکهزار و سیصد و چهل و شش خورشیدی

داشتن کارخانه ذوب آهن یکی از آرزوهای اعلیحضرت رضا شاه بزرگ بود زیرا که کارخانه ذوب آهن نخستین و بنیادی‌ترین گام در جهت گسترش پای‌ساخت‌های کشور ایران بود. از کشور ایران در درازای ۱۳۰ سال سلطنت بیگانه مغول قاجار بر کشور ایران، تنها ویرانه‌ای با بیمارهای گوناگون و مردمی بیسواد بر جای مانده بود. بیشتر مردم ایران کشاورزانی بودند که بر روی زمین‌هایی کار می‌کردند که خانواده قاجار مغول آن زمین‌های کشاورزی ایران را میان خود تقسیم کرده بودند و خود را مالکان بزرگ می‌نامیدند. این فئودال‌های قاجاری مالک زمین و جان رعیت‌ها یا برزگران ایرانی بودند. در چنین کشوری رضا شاه بزرگ نخستین شاهنشاه ایرانی، پس از حمله تازی با رای مردم ایران و تصویب مجلس شورای ملی، شاهنشاه ایران شد. همین مجلس شورای ملی، نمایندگان ملت ایران، سرانجام سلسله منفور مغول قاجار را منقرض کردند و پادشاهی را به رضا شاه پهلوی دادند و بنیاد ایران نوین آغاز گردید.

۳ دی ماه ۱۳۰۶ قانون کوتاه کردن زمان مناقصه ابزار و ساختمان ذوب آهن از مجلس شورای ملی گذشت. در روز ۱۱ دی ماه از سوی دولت آگهی مناقصه ذوب آهن در ایران چاپ شد. ۱۴ دی ماه از سوی وزارت خارجه آگهی مناقصه کارخانه ذوب آهن ایران در روزنامه‌های برجسته آلمان، فرانسه و انگلستان به چاپ رسید. پیش از این پروژه ذوب آهن و بنیاد کارخانه ذوب آهن در شمال کشور برای ساختن ریل راه‌آهن برنامه ریزی شده بود. این کار با تصویب ساختمان راه آهن میان خرمشهر و بندر خورموسی (بندر شاهپور) از سوی مجلس شورای ملی آغاز شد. از بودجه ۴،۵ میلیون تومانی که برای این کار ویژه شده بود، کارشناسان آلمانی استخدام شدند تا درباره ساخت و راه اندازی کارخانه ذوب آهن در ایران بررسی‌های نیازین را انجام دهد. سرانجام پروژه ذوب آهن به پایان سال ۱۳۰۷ فراافکنده شد.

۲۱ آبان ماه ۱۳۱۶ نخستین قرارداد برای ساختن کارخانه ذوب آهن ایران در کرج با کمپانی دماگ - کروپ آلمان ، پس از سال‌ها بررسی و ارزیابی، موافقت نامه‌ای میان دولت شاهنشاهی ایران و کنسرسیوم آلمانی (دماگ - کروپ) برای ساختن دو کوره با تولید روزانه ۱۵۰ تن، کارخانه فولاد، یک دستگاه نورد، ... ، ریخته‌گری، ابزار آهن ورزیده یا آهن نرم چکش خورده، خرد کننده ذغال سنگ، یک نیروگاه، و صنعت‌های وابسته چون آهک، امونیا و بنزول، قیر، چدن بسته شد. و قرار بر این شد که در درازای سه سال ساختن کارخانه ذوب آهن پایان یابد و ۱۲۰۰ کارگر به استخدام کارخانه درآیند. کار از روی برنامه پیش می‌رفت، تا اینکه در سال ۱۳۲۰ هنگامی ارتش شوروی و انگلستان ایران را بمباران کردند و کشور را ایران به اشغال نظامی این دو کشور استعماری در آمد، هنوز کارخانه ذوب آهن ناتمام بود. این بدان معنا بود که همه پروژه کارخانه ذوب آهن به خطر افتاد، زیرا که پیوندها با آلمان بریده شد، که به نابودی پروژه انجامید. بخشی از ماشین‌های کارخانه ذوب آهن در کشتی‌هایی به سوی بندرهای کشور ایران در راه بودند که از سوی ارتش متفقین مصادره شد و بخشی دیگر در کشور آلمان ماند و زنگ زد و از میان رفت.

در روز ۳ شهریور ماه ۱۳۲۰ ارتش دو کشور استعمارگر شوروی و انگلستان شهرهای بی پدافند ایران را در شمال و جنوب ایران بمباران کردند و بسیاری از مردم ایران را کشتند و ویرانی های بسیار به بار آوردند و خاک ایران را اشغال کردند. استالین پافشاری کرد که رضا شاه بزرگ باید از ایران بیرون رود وگرنه شاهنشاهی را از ایران برخواهد انداخت. رضا شاه بزرگ در روز ۲۵ شهریور ماه ۱۳۲۰ کناره‌گیری خود را دستیه کرد و ولیعهد جوان ایران محمدرضا شاه پهلوی شاهنشاه ایران شد.

۳۱ خرداد ماه ۱۳۴۴ اعلحضرت همایون محمدرضا شاه پهلوی و علیاحضرت شهبانو به دعوت هیات رییسه شورای عالی اتحاد جماهیر شوروی به مسکو پرواز کردند عباس آرام وزیر امور خارجه ایران و سفیر شوروی در تهران زمینه‌های سفر شاهنشاه آریامهر را به شوروی و گفتگوها برای بنیاد نهادن کارخانه ذوب آهن در ایران در برابر صادر کردن گاز به شوروی را فراهم ساخته بودند. در فرودگاه مسکو آناستاس ایوانوویچ میکویان صدر هیات رییسه اتحاد جماهیر شوروی، الکسی کاسیگین، برژنف و دیگر بزرگان شوروی برای پیشباز شاهنشاه ایران و شهبانو در فرودگاه مسکو چشم به راه ورود اعلیحضرتین بودند. ۱۳ مهر ماه ۱۳۴۴ موافقت‌نامه ایران و شوروی درباره بنیاد کارخانه ذوب‌آهن و کارخانه‌های ماشین‌سازی و لوله‌کشی گاز و صادرات گاز نفت ایران به شوروی دستینه شد.

در روز ۲۳ اسفند ماه ۱۳۴۶ شاهنشاه آریامهر و علیاحضرت شهبانو فرح پهلوی برای بنیاد کارخانه ذوب آهن آریامهر ساعت ۹ بامداد به اسپهان وارد شدند و مورد پیشباز استاندار و سران و بزرگان قرارگرفتند. پس از اجرای آیین احترام نظامی و گزارش نظامی فرمانده توپخانه، مهندس همایونفر استاندار اسپهان گزارشی به پیشگاه اعلیحضرتین داد. نزدیک به ساعت ۹ و ۴۵ دقیقه شاهنشاه و شهبانو با هلیکوپتر از فرودگاه اسپهان پرواز کردند و در پهنه کارخانه در ۴۵ کیلومتری جاده اسپهان - شهر کرد در "ریزلنجان" فرود آمدند و مورد پیشباز نخست وزیر امیرعباس هویدا، مهندس ریاضی رییس مجلس شورای ملی، شریف امامی رییس مجلس سنا، وزیران، ژنرال‌های ارتش، نمایندگان دو مجلس و شماری از سران و بزرگان کشوری و لشکری و هزاران تن از اهالی ریزلنجان قرارگرفتند.

نخست اعلیحضرتین از نمایشگاهی که در پهنه کارخانه برپاشده بود بازدید کردند. سپس اعلیحضرت همایون شاهنشاه آریامهر و علیاحضرت شهبانو به جای برنشاندن لوحه بنیادگذاری کارخانه ذوب آهن رفتند. دکتر عالیخانی وزیر اقتصاد و دکتر شیبانی مدیر عامل شرکت ملی ذوب آهن ایران گزارش‌هایی پیش از برنشاندن لوحه زرین کارخانه دادند. نخست دکتر عالیخانی وزیر اقتصاد در گزارش خود گفت: با پیدایش این واحد غول آسا نه تنها به نحو بی‌سابقه‌ای بر قدرت صنعتی و فنی کشور افزوده می‌شود، بلکه چهره مناطق مرکزی ایران دگرگونی فاحشی می‌یابد. به خاطر این طرح برنامه‌های زیرسازی عظیمی به صورت ساختمان سد شاه عباس کبیر - راه آهن اسپهان به یزد و کرمان - گسترش شبکه برق و غیره در سراسر این منطقه در دست اجراست. سپس مدیر عامل شرکت ذوب آهن ایران دکتر شیبانی نیز گزارشی به پیشگاه اعلیحضرتین داد و با گفتن رقم‌هایی، بزرگی این پروژه را یادآورشد : پهنه درونی کارخانه ۷۰۰ هکتار - حجم عملیات خاکریزی و خاک برداری بیش از ۱۴ میلیون متر مکعب - ساختمان‌های فلزی و آرماتور و فلزات گوناگون ۱۴۵۰۰۰ تن - ماشین آلات کارگذاشته بیش از ۸۰۰۰۰ تن - لوله کشی درون کارخانه ۱۴۳۰ کیلومتر - سیم کشی و کابل کشی درون کارخانه ۳۸۰۰ کیلومتر می‌باشد. با به راه افتادن کارخانه ذوب آهن بیش از ۲۴۰۰۰ تن به کار گماشته خواهند شد که از بیش از ۲۵۰۰ تن دانش‌آموختگان دانشگاه‌ها و ۱۶۰۰۰ تن تکنیسین و کارگر زبده و بیش از ۵۰۰۰ تن کارگار ساده خواهند بود.

پس از شنیدن گزارش‌ها شاهنشاه با دست‌های خود نخستین لوحه زرین بنیادگذاری کارخانه ذوب آهن را در درون جعبه‌ای در دل زمین جای دادند و در جایگاه ویژه برنشاندند. بر روی لوحه زرین چنین نقش بسته بود:

به یاری ایزد توانا

ما محمدرضا پهلوی آریامهر شاهنشاه ایران

نخستین کارخانه ذوب آهن ایران را به نام آریامهر بنیاد نهادیم

یکهزار و سیصد و چهل و شش خورشیدی

سرانجام شاهنشاه یکی از آرمان‌های ملی و آرزوهای دیرین هر ایرانی را جامه عمل پوشاندند. در این روز بزرگترین گام برای صنعتی کردن کشور برداشته شد که سرافرازی و سربلندی هر ایرانی را دربردارد. آنگاه شاهنشاه آریامهر پروانه بتون‌ریزی در جای بنای کوره بزرگ ذوب آهن را دادند. در این زمان اشک از چشمان باشندگان سرازیر شد. شاهنشاه و شهبانو با ریختن سکه‌های زر و سیم در جای کوره بلند ذوب آهن بیاناتی ایراد فرمودند:

امروز برای ملت ایران روز مبارک و میمونی است، زیرا یکی از آرزوهای دیرین ملی، به خواست خداوند متعال برآورده شده است. استقلال ما در صنایع توام است با استقلال ما در سیاست. ما مشغول پی ریزی پایه‌های استقلال صنعتی کشور هستیم و ذوب آهن که رشته وسیعی از صنایع فلزی است، استقلال ما را تا درجه زیادی تامین می‌کند. صنایع پتروشیمی، ماشین سازی و آلومینیوم نیز به مقدار وسیعی وسایل پیشرفت و ترقی این مملکت را فراهم خواهد کرد. مژده دیگری که باید به ملت ایران بدهیم وجود معادن مس است که به مقدار قابل توجه و مننابهی در ایران موجود است.