نمایش مبدأ برای سنایی غزنوی (قصاید)/ای جوان زیر چرخ پیر مباش

{{سرصفحه
| عنوان = [[سنایی غزنوی (قصاید)]]
| مؤلف = سنایی غزنوی
| قسمت =(ای جوان زیر چرخ پیر مباش)
| قبلی =
|‌ بعدی =
| یادداشت =
}}
{{شعر}}
{{ب|ای جوان زیر چرخ پیر مباش|یا ز دورانش در نفیر مباش}}
{{ب|یا برون شو ز چرخ چون مردان|ورنه با ویل و وای و ویر مباش}}
{{ب|اثر دوزخ ار نمی‌خواهی|ساکن گنبد اثیر مباش}}
{{ب|گر سعیدیت آرزوست به عدن|در سراپرده‌ی سعیر مباش}}
{{ب|تو ورای چهار و پنج و ششی|در کف هفت و هشت اسیر مباش}}
{{ب|در سرا ضرب عقل و نفس و فلک|ناقدی باش و جز بصیر مباش}}
{{ب|در میان غرور و وهم و خیال|بسته‌ی دیو بسته گیر مباش}}
{{ب|هر دمی با گشاد نامه‌ی عقل|گر تو سلطان نه‌ای سفیر مباش}}
{{ب|منی انداز باش چون مردان|گر نه‌ای زن منی پذیر مباش}}
{{ب|گر ترا جان به وزر آلودست|داروی وزر کن وزیر مباش}}
{{ب|از برای خلاف و استبداد|به سرو دنب جز بگیر مباش}}
{{ب|ای به گوهر و رای طبع و فلک|بهر آز این چنین حقیر مباش}}
{{ب|مار قانع بسی زید تو به حرص|گر نه‌ای مور زود میر مباش}}
{{ب|از پی خرس حرص و موش طمع|گاه گوز و گهی پنیر مباش}}
{{ب|«من» و «سلوی» چو هست اندر تیه|در نیاز پیاز و سیر مباش}}
{{ب|از کمان یافت دور گشتن تیر|تو ز کژ دور شو چو تیر مباش}}
{{ب|گر همی در و عنبرت باید|بحرها هست در غدیر مباش}}
{{ب|گر خطر بایدت خطر کن جان|ورنه ایمن بزی خطیر مباش}}
{{ب|چون ترا خاک تخت خواهد بود|گو کنون تخت اردشیر مباش}}
{{ب|تا ز یک وصف خلق متصفی|شو فقیهی گزین فقیر مباش}}
{{ب|فقه خوان لیک در جهنم جاه|همچو قابوس وشمگیر مباش}}
{{ب|چون زفر درس و ترس با هم خوان|ورنه بیهوده در زفیر مباش}}
{{ب|در ره دین چو بو حنیفه ز علم|چون چراغی بجز منیر مباش}}
{{ب|چون تو طفلی و شرع دایه‌ی تست|جز ازین دایه سیر شیر مباش}}
{{ب|مجمع اکبر ار نخواهد بود|طالب جامع کبیر مباش}}
{{ب|ور کنون سوی کعبه خواهی رفت|ره مخوفست بی‌خفیر مباش}}
{{ب|با چنین غافلان نذر شکن|جز چو پیغمبران نذیر مباش}}
{{ب|از پی ذکر بر صحیفه‌ی عمر|چون نکو نه‌ای دبیر مباش}}
{{ب|با تو در گورتست علم و عمل|منکر «منکر» و «نکیر» مباش}}
{{ب|پاس پیوسته دار بر در حق|کاهلانه «بجه» «بگیر» مباش}}
{{ب|خار خارت چو نیست در ره او|پس در آن کوی خیر خیر مباش}}
{{ب|همه دل باش و آگهی نیاز|بی‌خبر بر در خبیر مباش}}
{{ب|زیر بی‌آگهی کند زاری|پس تو گر آگهی چو زیر مباش}}
{{ب|چون قلم هر دمی فدا کن سر|لیک از بن شکر بی‌صریر مباش}}
{{ب|چون به پیش تو نیست یوسف تو|پس چو یعقوب جز ضریر مباش}}
{{ب|ای سنایی تو بر نظاره‌ی خلق|در سخن فرد و بی‌نظیر مباش}}
{{ب|در زحیری ز سغبه‌ی گفتن|گفت بگذار و در زحیر مباش}}
{{ب|در هوای صفا چو بوتیمار|دردت ار هست گو صفیر مباش}}
{{ب|با قرارست نور دیده‌ی سر|چشم سر گو: برو قریر مباش}}
{{ب|شکر کن زان که شرع و شعرت هست|خرت ار نیست گو شعیر مباش}}
{{ب|گر چه خصمت فرزدق ست به هجو|تو به پاداش او جریر مباش}}
{{ب|خود نقیریست کل عالم و تو|در نقار از پی نقیر مباش}}
{{ب|از پی یوسف کسان به غرض|گاه بشرا و گه بشیر مباش}}
{{ب|همه بر کشتهای تشنه ز قحط|ابر باش و بجز مطیر مباش}}
{{ب|هر کجا پای عاشقی‌ست روان|باد کشتیش باش و قیر مباش}}
{{ب|ای سنایی خواجه‌ی جانی غلام تن مباش|خاک را گر دوست بودی پاک را دشمن مباش}}
{{ب|گرد پاکی گر نکردی گرد خاکی هم مگرد|مرد یزدان گر نباشی جفت اهریمن مباش}}
{{ب|خاص را گر اهل نبوی عام را منکر مشو|جام را گرمی نباشی دام را ارزن مباش}}
{{ب|کار خام دشمنان را آب شو آتش مباش|نقش نام دوستان را موم شو آهن مباش}}
{{ب|یار خندان لب نباشی سرو سندان دل مباش|مرد دندان مزد نبوی درد دندان کن مباش}}
{{ب|در میان نیکوان زهره طبع ماهروی|چون شکوفه روی بودی چون شکافه زن مباش}}
{{ب|گر چو نرگس نیستی شوخ و چو لاله تیره دل|پس دو روی و ده زبان همچون گل و سوسن مباش}}
{{ب|نیک بودی از برای گفتگویی بد مشو|مرد بودی از برای رنگ و بویی زن مباش}}
{{ب|در لباس شیرمردان در صف کم کاستی|همچو نامردان گریبان خشک و تر دامن مباش}}
{{ب|در سرای تیره‌رویان همچو جان گویا مشو|در میان خیره‌رایان همچو تن الکن مباش}}
{{ب|دلبری داری به از جان اینت غم گو جان مباش|گر رانی هست فر به گو برو گردن مباش}}
{{ب|گرد خرمن گشتی و خوی ستوری با تو بود|چون فرشته خو شدی مرد خر و خرمن مباش}}
{{ب|همچو کژدم گر نداری چشم بی‌نیشی مرو|یا چو ماهی گر زبانت نیست بی‌جوشن مباش}}
{{ب|ریسمان وار ار نخواهی پای چون سرسر چو پای|ده زبان چون سوسن و یک چشم چون سوزن مباش}}
{{ب|در میان تیرگی از روشنایی چاره نیست|در جهان تیره‌ای بی‌باده‌ی روشن مباش}}
{{ب|یوسفت محتاج شلواریست ای یعقوب چشم|با ضریری خو کن و در بند پیراهن مباش}}
{{ب|از دو عالم یاد کردن بی گمان آبستنی‌ست|گر همی دعوی کنی در مردی آبستن مباش}}
{{پایان شعر}}

[[رده:قصیده‌های سنایی غزنوی]]